Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
TÓN,~III m. sh. ~Ë, ~ËT zool. 1. Peshk i madh grabitqar deri në pesë metra i gjatë e me peshë deri në pesëqind kilogramë, me kurriz në ngjyrë blu të errët e me bark pulla-pulla, që rron në tufa zakonisht në detet e ngrohta. Rrjetë për ton. Gjuetia e tonit. Konserva toni. Ton i bardhë. Ton i kuq ton që rritet në Adriatik, në Jon, në Mesdhe dhe në Atlantikun e Veriut. Ton pendëgjatë. Toni i Mesdheut. Toni i Atlantikut. Ton vizak. Gjuetia e tonit.
2. Mish nga ky peshk. Konserva me ton. Skuqëm ton. Hëngrëm ton.
3. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për disa lloje tonësh. Toni symadh (lat. Thunnus obesus, Parathunnus obesus) lloj toni që rritet në ujërat tropikale dhe të vakëta.
TÓN,~IIII m. sh. ~E, ~ET 1. fiz. Tingull i rregullt në një lartësi të caktuar, që prodhohet nga lëkundje të njëpasnjëshme të valëve të ajrit; tingulli në kundërvënie me zhurmën. Ton i thjeshtë (i përbërë). Ton i lartë (i ulët). Tone dhe zhurma. Ton i pastër.
2. muz. Tingull muzikor; intervali më i madh ndërmjet dy notave të njëpasnjëshme në gamën muzikore; tingull muzikor bazë, me të cilin nis një këngë a një vepër tjetër muzikore. Gama ka pesë tone dhe dy gjysmëtone. Një ton më lart (më poshtë, më ulët). I dha tonin korit (orkestrës).
3. Karakteristikë e zërit të njeriut kur flet a kur këndon; forca a lartësia e zërit kur flasim. Ngre (ul) tonin. Fliste me ton të lartë (të ulët). Me ton komandues (urdhërues).
4. zakon. sh., libr. Nuancë e hollë e një ngjyre, ngjyra a nuanca nga anon një ngjyrë tjetër. Me tone të hapura (të çelura). Me tone të errëta. Tonet e ngjyrës.
5. Mënyrë si flasim a si shkruajmë, mënyrë si i themi gjërat për të shprehur me qartë ndjenjat, qëndrimin e vlerësimin tonë për dikë a për diçka. Me ton të ashpër (të butë). Me ton të ngrohtë (të ftohtë). Me ton lutës. Me ton atëror (këshillues). Me ton të prerë (të vendosur). Me ton tallës (qortues). Me ton zyrtar. Iu përgjigj me po atë ton. Ndërroi (ndryshoi) tonin. Me ton hakërrues.
✱Sin.: tingull, zë, ngjyresë, ngjyrim, intonacion.
♦ I jep tonin (diçkaje) libr. e përcakton diçka, e bën të marrë një drejtim a një rrugë të caktuar (një mbledhje, një punë etj.); bën diçka që shërben si shembull për të tjerët, bëhet shembull për diçka.
TÓNA ndajf., krahin. Pastaj, mbasandaj, më pas, më vonë. Prisni se ka radhë, në fillim i madhi, tona i mesmi, e në fund i vogli.
Shfaq përkufizimin e plotë →TÓNA përem. Jonë (pron. i vetës së parë, prona e gjinisë femërore, pronari shumës) Nënat (motrat, vajzat) tona. Dëshirat tona. Fushave (maleve) tona. Jemi tonat. Fituan tonat. S´ja…
Shfaq përkufizimin e plotë →TONÁL,~E mb. 1. gjuh. Që lidhet me tonin, me lartësinë e tingullit; që ka tone. Kinezishtja është gjuhë tonale.2. muz. Që lidhet me tonalitetin. Nota tonale. Strukturë tonale. Muzi…
Shfaq përkufizimin e plotë →TÓND/Ë,~A f., krahin. Vend i hapur, i përshtatshëm ku priten krushqit. Kishin dalë në tondë për të pritur krushqit e këndonin.
Shfaq përkufizimin e plotë →TONÍK,~E mb. 1. mjek., sport. Që të forcon e të jep fuqi (për barna, për pije a për lëndë të tjera); që të gjallëron. Bar tonik. Pije tonike. Ujë tonik.2. gjuh. I theksuar. Theks t…
Shfaq përkufizimin e plotë →TONÍL,~I m. sh. ~Ë, ~ËT zool. (lat. Lamna nasus) Lloj peshkaqeni me gjatësi deri në 3.5 metra, me turi me majë dhe me verza të mëdha, me shpinë ngjyrë blu të theksuar ose hiri dhe …
Shfaq përkufizimin e plotë →TONÍT vep., ~A, ~UR 1. kal. Ujit ngadalë, ngop tokën me ujë.2. jokal., vet. v. III Thith a mban lagështi. Tonit muri (toka).
Shfaq përkufizimin e plotë →TÓNUS,~I m., mjek., biol. Gjendje e tensionit ose ngurtësisë bazë të muskujve në çdo kohë, edhe kur nuk janë duke punuar; tension ose gatishmëri e muskujve dhe trupit..
Shfaq përkufizimin e plotë →TONÚZ,~I m. sh. ~E, ~ET etnogr., vjet. Fes i kuq me një tufë të gjatë prej fijesh mëndafshi që vareshin deri në qafë ose përmbi shpinë. Vuri tonuzin në krye.2. keq. Njeri i moshuar…
Shfaq përkufizimin e plotë →TÓNË 1. përem. Ynë (gjin., dhan., kallëz., rrjedh., e përem. pron. ynë).Vendit tonë. Fshatin tonë. Prej shokut tonë.2. Jonë. (kallëz. e përem. pron. jonë) Gjuhën tonë. Organizatën …
Shfaq përkufizimin e plotë →
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë