Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
SÍPËR ndajf. 1. Në një vend më të lartë në krahasim me një tjetër; në pjesën e lartë të diçkaje; në katin a në katet më lart të një ndërtese, lart; kund. poshtë. U ngjitën sipër në kodër. Rezervuari mund të mbushej nga sipër. Sipër banon një familje punëtore. Trokit më sipër, aty ku është dorëza e derës.
2. Mbi sipërfaqen e diçkaje a mbi trupin e dikujt; kund. poshtë; brenda. Sipër mbi çati, po qëndronin dy pëllumba. I hodhi një mbulesë sipër. E ka adresën sipër, lexoje! Për ta mbuluar shkrimin, i vuri dorën sipër. Nëndetësja doli sipër mbi ujë.
3. Nga ana e sipërfaqes së diçkaje, nga ana e jashtme; kund. poshtë; brenda. Ëmbëlsira sipër ishte e kuqe, siç e kishin kërkuar. Nga sipër është i veshur me gëzof.
4. Në pjesën e mëparshme të një shkrimi a të një ligjërate. Teoria vërtetohet sipas pohimeve që thamë më sipër. U përmend më sipër se problemi nuk është edhe aq i thjeshtë. Vijon si më sipër.
5. Përdoret së bashku me lidhëzën “e” për të shënuar vazhdimësinë e një vargu numrash e madhësish nga një cak i dhënë; e lart. Do të rekrutoheshin të gjithë, nga njëzet vjeç e sipër. Fushata përfshinte vaksinimin e të gjithë popullsisë nga 16 vjeç e sipër. Fëmijët gjashtëmuajsh e sipër mund të hanë edhe pure frutash.
6. Së bashku me një emër të prirë nga parafjala në tregon një veprim që po kryhet. E gjithë zona e plazhit ishte në zhvillim e sipër. Artikulli shkencor ishte në formim e sipër. Idenë e tij ma përmendi në bisedë e sipër. Rruga e re ishte në përfundim e sipër.
✱Sin.: lart, mbi, në, përmbi, përsipër, përpjetë.
♦ Në *ato e sipër. Iu hodh sipër (*përsipër) (dikujt). Është në *rrugë (në udhë) e sipër (diçka). E kam (e mbaj) mbi *kokë (në krye) e sipër (dikë). I ka mbirë bari sipër (dikujt) shih e ka mbuluar bari (dikë). I rri sipër (*përsipër) (dikujt a diçkaje) Në *rrugë (në udhë) e sipër. Sipër e sipër në mënyrë të përciptë, në mënyrë të sipërfaqshme, përciptazi; sa për të shkuar radhën; shkel e shko.
SÍPËR parafj. Përdoret me një emër në rasën rrjedhore për të treguar së bashku me të:
1. Sipërfaqen e një sendi a të një vendi, mbi të cilin ndodhet a mbështetet dikush a diçka ose lëviz dikush a diçka, bëhet a kryhet diçka; mbi, në, përsipër. Sipër tryezës ishte një vazo me lule. Shkeli sipër barit të sapoprerë. U shtri sipër rërës së nxehtë.
2. Hapësirën mbi një send, një qenie a një sipërfaqe, ku ndodhet dikush a diçka, ku kryhet një veprim, por pa e prekur sendin, qenien ose sipërfaqen; mbi, lart. Sipër maleve shihej mbulesa e bardhë e dëborës. Balonat fluturonin sipër detit. Çelësin e kishin lënë sipër derës.
3. Një sipërfaqe, një hapësirë a një send që zë një vend më të lartë në krahasim me një tjetër. Avioni po fluturonte sipër reve. Mësuesi banonte një kat sipër nesh.
4. Gjendjen a sasinë më të lartë se ajo që është e zakonshme për dikë a për diçka ose që merret si pikënisje; më shumë se, mbi; kund. nën. Pjesa më e madhe e nxënësve ishte sipër mesatares. Sipër planit. Sipër detyrës.
5. Sendin që na shërben si objekt i punës sonë a i vëzhgimeve tona. Rri gjithë ditën sipër librave.
6. përd. mb. I sipërm; i mësipërm. Në katin sipër.
✱Sin.: mbi, në, përmbi, përsipër, përpjetë.
SIPËRÁN,~E mb. 1. Që është i sipërm; i mësipërm, i lartë. Kati sipëran i ndërtesës ishte i gjithi i banuar. Bardhësia sipërane e peizazhit ishte magjepsëse. Kati sipëran i ndërtesë…
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRANÍ,~A f. Të qenët më lart, epërsi; e drejta për të ushtruar pushtetin më të lartë, sovranitet. Sipërania e mbretit po i shqetësonte oborrtarët.
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRFÁQ/E, ~JA f. sh. ~E, ~ET 1. Ana e jashtme e një trupi, që e kufizon atë si diçka më vete. Sipërfaqe e rrafshët (e lëmuar, e ashpër). Sipërfaqja e Tokës ngrohej gjatë ditës ng…
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRÍ,~A f. sh. ~, ~ TË 1. Të qenët mbi këdo a mbi gjithçka tjetër në një shkallëzim cilësish ose vlerash, epërsi. Ka sipëri të plotë. 2. gjuh. Një nga shkallët e krahasimit të mb…
Shfaq përkufizimin e plotë →SÍPËRM (i), ~E (e) mb. 1. Që ndodhet më lart në krahasim me diçka tjetër; që është në pjesën mbi diçka tjetër e përballë saj; kund. i poshtëm. Kati i sipërm ishte i banuar. Shtresa…
Shfaq përkufizimin e plotë →SÍPËRMI (së) ndajf. Nga lart. Pamja dukej më bukur së sipërmi.
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRÓJ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Një vend më i lartë, një kat më i sipërm. E vëzhgonte nga sipëroja. I vendosën objektivët në sipërojë.
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRÓR,~E mb., gjuh. Që është në shkallën sipërore: trajtë gjuhësore e mbiemrave cilësorë, që tregon shkallën më të lartë të tiparit të një sendi jashtë çdo krahasimi (sipërore ab…
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRÓR/E,~JA f. sh. ~E, ~ET gjuh. Forma e një mbiemri ose ndajfoljeje që shpreh se sendi ose personi që përshkruhet ka më shumë cilësi të veçanta se çdo gjë ose kushdo tjetër i të…
Shfaq përkufizimin e plotë →SIPËRSÍ,~A f. sh. ~, ~TË Të qenët sipëror, epërsi. Vërehej sipërsia e tij intelektuale në diskutim.
Shfaq përkufizimin e plotë →
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë