FJALOR I MADH I GJUHËS SHQIPE

SHPÍE vep., SHPÚRA, SHPËNË kal. 1. Marr dikë me vete dhe e përcjell deri në një vend ose deri te dikush, çoj; e nis dikë që të shkojë diku për një qëllim të caktuar a për të ndenju…

SHPIF vep., ~A, ~UR kal. 1. edhe jokal. Trilloj me qëllim gjëra të paqena, them e përhap fjalë të rreme për t'i përlyer dikujt nderin a emrin e mirë, për t'i ngarkuar një faj që nu…

SHPÍF/EM jovep., ~A (u), ~UR 1. vetv., vet. v. III Del në shesh vetvetiu e pa kuptuar, shfaqet a vjen papritur; shkaktohet, ndodh. Nga u shpif ky njeri? Iu shpif një ari. Një viti …

SHPÍFJ/E,~A f. sh. ~E, ~ET Fjalë të rreme, trillime, gjëra të paqena që thuhen me qëllim për të përlyer nderin a emrin e mirë të dikujt, për t'i ngarkuar një faj që nuk e ka bërë, …

SHPÍFUR (i, e) mb. 1. I paqenë, i trilluar, i rremë. Akuza të shpifura. Fjalë (lajme) të shpifura. 2. bised. I panatyrshëm, i sajuar, i shpikur. Gjellë e shpifur. 3. mospërf. I dob…

SHPÍF/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Shpifje, trillim.

SHPÍFËS,~I m. sh. ~, ~IT përçm. 1. Ai që e ka zakon të shpifë, ai që merret me shpifje; ai që ka shpifur për dikë. Shpifës i paturpshëm. U treguan vendin shpifësve. E gjetën shpifë…

►SHPÍH/EM jovep., ~VA (u), ~RË vetv. 1. Më ikën mpirja nga trupi a nga gjymtyrët, shpij trupin a gjymtyrët; kund. mpihem. M'u shpi trupi. M'u shpinë këmbët (duart, gishtërinjtë). 2…

►SHPÍH/ET jovep., SHPÚ (u), SHPË́NË pës., vet. v. III e SHPÍE. U shpu në vend. Të shpihet më tej!

SHPI/J vep., ~VA, ~RË kal. Bëj që të ikë mpirja e trupit a e gjymtyrëve duke i lëvizur, duke i shtrirë a duke i ngrohur; kund. mpij. Shpij trupin. Shpij këmbët (krahët, gjunjët). S…

SHPIKI vep., ~A, ~UR kal. 1. E pi deri në pikën e fundit, shkulloj; nuk i lë asnjë pikë, shkrënd (kur e mjel). E shpiku gotën (faqoren). E shpikën pusin. E shpiku lopën. 2. fig. Pë…

SHPIKII vep., ~A, ~UR kal., 1. Krijoj a zbuloj diçka të re që nuk njihej më parë, bëj një shpikje, ndërtoj për së pari diçka që nuk dihej. Punëtorët kanë shpikur metoda të reja pun…

SHPÍK/EMI jovep., ~A (u), ~UR 1. vetv., vet. v. III Shqitet atje ku është ngjitur me kallaj; shpohet, bëhet me vrima (për enët). Janë shpikur enët e shtëpisë. Kazani pa ujë shpiket…

SHPÍK/ETII jovep., ~ (u), ~UR vetv. 1. bised. Del në shesh vetvetiu, shfaqet; shkaktohet, krijohet, shpifet. Nga papastërtia shpikeshin sëmundje. Iu shpik tuberkulozi. Iu shpik një…

SHPÍKJ/E,~A f. sh. ~E, ~ET 1. Veprimi sipas kuptimeve të foljeve 2. Zgjidhja e një detyre teknike në një fushë të ekonomisë popullore, të kulturës, të shëndetësisë etj., që ka elem…

SHPIM,~I m. sh. ~E, ~ET Veprimi kur shpoj dikë a diçka ose kur shpohem. Shpim i thellë (i cekët). Shpim mekanik (elektrik). Shpimi i puseve. Shpimet për naftë. Punëtorët e shpimit.…

SHPÍN/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Pjesa e prapme e trupit të njeriut nga qafa e supet deri te mesi; pjesa e sipërme e trupit të kafshëve gjatë shtyllës kurrizore deri te vithet;. kurriz…

SHPIR,~I m. Sëmundje, të zënët e hundëve te delet.

SHPIRT,~I m. sh. ~RA, ~RAT 1. Pjesa jo fizike e qenies njerëzore, bota e brendshme e njeriut, tërësia e vetive të tij psikike, tërësia e ndjenjave, e përjetimeve të tij, e mendimev…

SHPÍTË (i, e) mb. I shpejtë, i shkathët; kund. i mpitë. E ka gjuhën të shpitë nuk ia përton fjalës, ta jep përgjigjen aty për aty.