Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
SHEQÉR,~I m. 1. Substancë e ëmbël në trajtë kristalesh të vogla zakonisht të bardha e të tretshme lehtë në ujë, që nxirret nga një lloj panxhari ose nga një lloj kallami (sukrozë) dhe që përdoret gjerësisht në industrinë ushqimore, sidomos në përgatitjen e ëmbëlsirave; kund. zeher. Përftimi i sheqerit. Nuk i hedh sheqer kafesë. Paketimi dhe përpunimi i sheqerit. Një lugë sheqer. Sheqer për diabetikët. Akullorja kishte shumë sheqer. Liker me përmbajtje sheqeri. Importimi i sheqerit. Ëmbëlsirë pa sheqer. Shurupi i sheqerit.
2. biol. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për lloje të ndryshme të kësaj substance ose mënyra të ndryshme të përpunimit të saj. Sheqer drusor produkt i përftuar nga përpunimi me ngrohje i drusë që shndërrohet në sheqer. Sheqer dytësor lloj sheqeri kristalor me ngjyrë kafe të verdhë që përdoret në industrinë përpunuese ushqimore. Sheqer i djegur karamel. Sheqer i kuq sheqer i parafinuar ose i rafinuar pjesërisht. Sheqer i lëngët shurup sheqeri. Kallam sheqeri përdoret si emërtim për një lloj ëmbëlsire me sheqer që ka formën e një kallami pak të përkulur. Mollë sheqeri një lloj ëmbëlsire me mollë e cila vishet me sheqer të djegur.
3. Lëndë organike e ëmbël, që gjendet në nektarin e luleve, në tulin e frutave etj.; fruktozë. Sheqeri i fiqve (i rrushit, i mjaltit). Kumbull sheqeri (bot.) një lloj kumbulle që bën kokrra të rrumbullakëta, të verdha e shumë të ëmbla.
4. Pjesë e dytë e emërtimeve të pathjeshta për disa bimë. Panxhar sheqeri (lat. Beta vulgaris saccharifera, B. vulgaris altissima, B. Vulgaris) panxharsheqeri, rapa, rrepa e sheqerit. Kallam sheqeri (lat. Saccharum officinarum) bimë me origjinë nga Azia, kërcelli i së cilës shërben për të prodhuar sheqer.
5. mjek. Pjesë e dytë e emërtimit të pathjeshtë për një sëmundje. Sëmundja e sheqerit sëmundje e shkaktuar nga tepria e glukozës, diabeti.
6. si mb. edhe fig. Që është shumë i ëmbël, mjaltë. Mollët janë sheqer. E ka gojën sheqer.
7. si ndajf. Në një shkallë shumë të lartë, shumë; kund. pak. Ishte sheqer i ëmbël. Çarçafët i kishte sheqer të bardhë.
✱Sin.: i ëmbël, mjaltë, fruktozë.
♦ Nuk ra sheqeri në *ujë. E hëngri shapin për sheqer (dikush) shih e hëngri (e mori) sapunin për djathë (dikush). (Është) *mjaltë e sheqer (mjaltë e qumësht) (dikush). E ka *mjaltë e sheqer (mjaltë e qumësht) (me dikë). E ka gojën sheqer (dikush) është gojëmbël; nxjerr sheqer nga goja; i buron (i nxjerr, i rrjedh) goja mjaltë (dikujt); e ka gojën të ëmbël; e ka gojën llokum. Kërkon sheqer e kripë në ujë (dikush) tall. kërkon diçka të pamundur, që nuk mund të ndodhë a nuk mund të bëhet; kërkon qumësht nga delja shterpë; kërkon qumësht nga cjapi; kërkon dhallë të thartë në kollozhek. E lyen me sheqer (diçka) përpiqet ta zbukurojë e ta fshehë thelbin e keq të diçkaje, duke përdorur fjalë të ëmbla ose mënyra joshëse; e sheqeros. Ndaj *shapin nga sheqeri. Nxjerr sheqer nga goja (dikush) është gojëmbël; e ka gojën sheqer; i buron (i nxjerr, i rrjedh) goja mjaltë (dikujt); e ka gojën të ëmbël; e ka gojën llokum. Nxjerr sheqer nga ujët e detit (dikush) shih nxjerr mjaltë nga guri (dikush). *Top sheqeri.
SHEQÉRE mb. 1. Që është shumë e ëmbël (zakonisht për fruta, si dardha, molla). Dardhë sheqere. Mbolli një mollë sheqere. Solli disa dardha sheqere.2. Që ka ngjyrë të kuqe të çelët.…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQÉR/E,~JA f. sh. ~E, ~ET 1. Një lloj ëmbëlsire e industrializuar me sheqer të pjekur dhe me aroma të ndryshme, karamele, sheqerkë. U ëmbëlsua me sheqere. Bleu sheqeret që i pëlq…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQERÍM,~I m. kryes. nj. 1. kim. Procesi i zbërthimit të një karbohidrati kompleks (si niseshteja) në sheqerna të thjeshta. Procesi i sheqerimit. Sheqerimi i mushtit (i frutave). …
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQÉRK/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Produkt i ëmbël me sheqer të pjekur, karamele, sheqere. I dha një sheqerkë. E mashtroi me një grusht sheqerka. Bleu dy kuti me sheqerka. 2. Një lloj …
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQERLÍ mb., vjet. Që është i ëmbël, me sheqer, i sheqertë, zakonisht në thirrmat që lëshonin hallvaxhinjtë e sheqerxhinjtë: “sheqerli boza!”, “sheqerli hallva!”. Poqi kafet sheqe…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQÉRNA,~T m. vet. sh. 1. kim. Lëndë organike që përmbajnë sheqer dhe përdoret nga organizmat në ushqim si rezervë energjie. Grumbullimi i sheqernave. Tuli përmban sheqerna të fer…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQER/ÓJ vep., ~ÓVA, ~ÚAR kal. 1. E spërkat me sheqer një ëmbëlsirë a i hedh sheqer një pijeje, e ëmbëlsoj me sheqer; e mbuloj me një shtresë sheqeri.. Sheqeroj luleshtrydhet. She…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQERÓR,~E mb., libr. Që ka sheqer; që shërben për të nxjerrë prej tij sheqer. Përmbajtje sheqerore. Lëngje sheqerore. Bimë sheqerore. Strukturë sheqerore (gjeol.) strukturë me ng…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQERÓS vep., ~A, ~UR kal. 1. E pluhuros me sheqer; i hedh shumë sheqer sa trashet ose sa mpikset, sherbetoj. Sheqeros kafenë. Sheqeros hallvën. E ka sheqerosur bakllavanë. 2. fig…
Shfaq përkufizimin e plotë →SHEQÉRTË (i, e) mb. 1. Që përmban sheqer, që është prej sheqeri, sheqeror. Lëndë e sheqertë. Pije e sheqertë. Përmbajtje e sheqertë. Gjel i sheqertë sheqer i shkrirë në të nxehtë, …
Shfaq përkufizimin e plotë →
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Fjalë që rimojnë ose mbarojnë me të njëjtat germa.
Kërko forma në përkufizime ose shembuj. _
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë