Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
►MBÁTH/EM jovep., ~A (u), ~UR 1. vetv. Vesh këpucët, çorapet etj.; vesh diçka nga mesi e poshtë (pantallonat etj.); kund. zbathem. U mbath e doli. Vishet e mbathet vetë.
2. vetv. Siguroj për vete për një kohë këpucët, çorapet e veshjet e tjera që vishen në trup nga mesi e poshtë. Vishet e mbathet me djersën e vet.
3. vetv., vet. v. III Mbushet a mbulohet me një shtresë dheu ose me diçka tjetër. U mbath vendi (kanali) me llum.
4. bised., vetv. Ngopem, ngjishem (me bukë a me të ngrëna). U mbathën në dasmë. U mbath mirë e mirë dhe iku. U mbathën me mish.
5. fig., bised., keq., vetv. Dehem me pije alkoolike, bëhem tapë. Ishte mbathur mirë.
6. pës. e MBATH.
✱Sin.: vishem, mbushet, mbulohet, plehërohet, ngopem, ngjishem, dehem.
MBATH vep., ~A, ~UR 1. kal. Vesh në këmbë (këpucët, çorapet etj.); vesh diçka në trup nga mesi e poshtë; i vesh dikujt këpucët etj.; kund. zbath. Mbath këpucët (sandalet, çizmet, opingat). Mbath pantallonat. E mbathi fëmijën.
2. kal. I siguroj dikujt për një kohë këpucët, çorapet e veshjet e tjera që vihen në trup nga mesi e poshtë. E ka veshur dhe e ka mbathur i ati.
3. kal. I vë potkonj një kafshe të barrës. Mbath kalin (pelën, mushkën).
4. kal. I vë një copë të re (zakonisht në majë) një vegle prej hekuri a prej ndonjë metali tjetër që është ngrënë ose është thyer, arnoj. Mbath shatin (lopatën, kazmën). Mbath sëpatën (sqeparin). Mbath plorin. U bë plori për të mbathur ka nevojë plori që t’i shtohet një copë e re hekuri.
5. kal. E mbush me dhe, me gurë etj. një gropë, një vend të zbrazët, një sipërfaqe etj., i vë një shtresë tjetër e mbuloj; zë me diçka. E mbathën vendin me dhe e me gurë. Lumi e mbathi tokën me baltë. Era e mbathi malin me borë. Rrugën e mbathën me kalldrëm. Mbathën anët e kanalit para se të lëshonin ujin. I mbathin me shtupë të çarat e vozës.
6. bujq., kal. Mbush me dhe rrëzën e një bime, mbledh dhe rreth e rrotull saj kur e prashit, përdhej; i mbledh dhe rreth e rrotull rrëzës një druri. Mbath ullinjtë. Mbath misrin (duhanin, patatet).
7. bujq., kal. I hedh shumë pleh (tokës). E mbathën tokën (arën) me pleh.
8. bised., kal. Ngop, ngjesh (me bukë a me të ngrëna). E mbathi me të ngrëna.
9. fig., bised., kal. I vesh dikujt tjetër një faj, një gabim a një të metë, ia ngjit dikujt, ia ngjesh; ia hedh dikujt. Ia mbathi fajin tjetrit. I mbathën gjëra që s’i ka bërë. Mos ia mbath atij!
10. fig., bised. Ngjesh (me të rrahur ose me të shara). E mbathi mirë (me dru).
11. bised., jokal. Largohem menjëherë, nisem me vrap, iki me të katra (përdoret me trajta të shkurtra të bashkuara të përemrit vetor në rasat dhanore e kallëzore). Ia mbathi për në shtëpi. Ia mbathën nga frika. Ia mbathi me vrap. Mbathja shpejt!
✱Sin.: vesh, siguroj, vë, mbush, mbuloj, zë, përdhej, plehëroj, ngop, ngjesh, hedh, iki, largohem.
♦ S’di të mbathë (as) *brekët (dikush) shpërf. vulg. Ia mbathi me *të katra (dikush). Ua mbathi (ua dha, u ra, ua theri) *këmbëve (dikush). I mbathi *këpucët (dikujt) mospërf. Mbathi *opingat (dikush) tall. Mbath *pleshtin me potkonj (dikush). Ia mbathi *potkonjtë (dikujt) mospërf. S’di të mbathë (as) *poturet (dikush) bised.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë