Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
LËVÍZ vep., ~A, ~UR 1. kal. E shpie diçka a dikë nga vendi ku është në një vend tjetër, zakonisht duke e hequr zvarrë ose duke e shtyrë; e largoj diçka a dikë nga vendi i vet, i ndërroj vendin, e zhvendos; jokal. nuk qëndroj në vendin ku jam, por shkoj në një vend tjetër, zhvendosem; nuk qëndroj në një vend por eci; vet. v. III ecën, shkon, rrjedh në një drejtim të caktuar; largohem nga një vend; iki nga një vend për një kohë të gjatë a përgjithnjë. Lëviz karriget (tryezat, bankat). E lëviz më majtas (më djathtas, më përpara, më prapa). Lëvizën shumë dhe. Lëviz shpejt (ngadalë). Mezi lëviz nga vendi. Nuk lëviz nga shtrati. Njerëzit lëviznin lart e poshtë. Retë lëviznin drejt veriut. Hëna lëvizte ngadalë. Treni lëvizte me shpejtësi. Uji lëvizte teposhtë. S'ka lëvizur njeri nga fshati. - Të mos lëvizë njeri nga shtëpia! Rrinte pa lëvizur fare.
2. kal. Ndryshon qëndrimin e trupit a të një pjese të tij, nuk e lë në gjendje të qetë; jokal. vet. v. III nuk rri në gjendje të qetë, ndryshon qëndrimin a vendin. Lëviz trupin (kokën, krahët, këmbët). Lëviz buzët. Lëviz vetullat (qerpikët). Lëvizte sytë. Duart i lëvizi anash. Qerpikët nuk i lëviznin fare. Këmba nuk i lëvizi më.
3. kal. Rrotulloj, luaj, shkel a shtyp diçka për të vënë në punë motorin ose një mekanizëm tjetër. Lëviz marshin (timonin, çelësin e motorit). Lëviz rrotën e një mekanizmi.
4. kal. Tund lehtë diçka; jokal. vet. v. III bën që të lëkundet ose të valëvitet në ajër, lëkund; tundet lehtë a valëvitet në ajër (për gjethet, shaminë etj.). Veriu lëvizte gjethet e pemëve (kallinjtë e grurit). Dikush po lëvizte shaminë (flamurin). - Majat e plepave lëviznin! Era lëvizte lehtë sipërfaqen e ujit.
5. fig., kal. E caktoj dikë me punë a e emëroj me detyrë në një vend tjetër; jokal. ndërroj punë a detyrë, kaloj në një vend tjetër. Lëviz kuadrin. E lëvizën në një detyrë tjetër. Lëvizën disa veta nga puna.
6. fig., jokal. Shkoj përpara, përparoj; vet. v. III zhvillohet diçka. Jeta lëviz përpara. Nuk ka lëvizur nga vendi diçka ka mbetur në atë gjendje a në atë shkallë zhvillimi ku ishte.
7. fig., kal. I shtoj dikujt vrullin për punë ose për të kryer diçka, e nxit, e shtyj për diçka, e vë në lëvizje; jokal. vihem në lëvizje, i përvishem një pune a një vepre. Lëviz nxënësit. Njerëzit lëvizin kudo ku punojnë. - Le të lëvizin vetë!
8. jokal., vet. v. III Ndryshon, nuk qëndron në vend, lëkundet, luhatet. Lëviz tensioni i gjakut. Nuk lëvizin çmimet. Lëviz temperatura. Nuk po lëviz gjendja e të sëmurit.
9. fig., kal. E bëj të paqëndrueshme diçka; i ngjall dikujt mosbesim e pasiguri, e lëkund, e tund; jokal. vet. v. III nuk është i qëndrueshëm, luan; lëkundet. Lëvizën themelet e perandorisë. Nuk e lëviz dot nga e tija. Fjalët nuk e lëvizën fare. Nuk lëviz nga fjala.
10. bised., keq., jokal. Nuk ka qëndrim të mirë moral, është e lëvizshme, e luan bishtin (për femrat).
11. bised., jokal. Çmendem, me luan mendja. - Paska lëvizur fare!
✱Sin.: shpie, çoj, largoj, bëj, heq, jap, shtyj, zhvendos, rrëshqas, zvarrit, lëvrij, eci, vij, shpurdh, rrjedh, dyndem, largoj, iki, rrotulloj, luaj, shkel, shtyp, tund, lëkund, valëvit, valëzon, valon, caktoj, emëroj, ndërroj, kaloj, shkoj, përparoj, mundojpërpiqem, shkund-, bëj, zhvilloj, nxis, shtyj, ndryshon, lëkund-, luhat, shkalloj.
♦ S’lë *gur pa lëvizur (pa luajtur) (dikush). E lëviz (e dredh, e luan) *bishtin (dikush) keq. I lëvizin *burgjitë (dikujt) keq. Lëviz (luan) *gurët (dikush). Nuk i lëviz (nuk i luan, nuk i dridhet) *qepalla (qerpiku) (dikujt). Nuk i lëviz (nuk i dridhet, nuk i luan) *syri (dikujt). Nuk ka lëvizur nga *vendi (diçka).
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë