Fjalori

Rezultate në përkufizime për “zymtësi”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

NGRYSJE

NGRÝSJ/E,~A f. 1. Koha fill pas perëndimit të diellit; fillimi i natës; muzgu i mbrëmjes. Në ngrysje. Na zuri ngrysja. Ngrysja e ditës.
2. fig. Marrja e një pamjeje serioze e të vrenjtur. Ngrysja e vetullave.
✱Sin.: vrenjtje, errësim, errje, muzg, shtyrje, mugë, mug, zymtim, zymtësi.

TRISHTIM

TRISHTÍM,~I m. Gjendje shpirtërore e rënduar, por pa shpërthime; vuajtje shpirtërore, brengë e thellë nga vuajtjet a nga malli për dikë; mërzi pa ndonjë shkak të dukshëm; hidhërim në zemër, melankoli; kund. gëzim. Trishtim i thellë. Hije trishtimi. Ndjente trishtim. Ia largoi trishtimin.
✱Sin.: brengë, brengosje, pikëllim, vrerosje, hidhërim, helm, helmim, zymtësi, zymtim, mërzi, hall.

VRANËSIRË

VRANËSÍR/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Mot i vrenjtur por pa shi; gjendja kur koha është e vrenjtur, vranësi; zakon. sh. tufa resh që veshin qiellin. Vranësirë e plotë (e lehtë). Vranësira në kalim. Ditë me vranësirë. Kohë (mot) me vranësira të ndryshueshme.
✱Sin.: vranësi, vrenjtësirë, zymtësi, zymti.

ZI

ZI,~TË (të) as. 1. Ngjyra e zezë, e zeza; bojë e zezë. Të zitë e korbit. I lyente flokët me të zi.
2. Zia për një të vdekur; rrobat e zeza, të zezat. Hoqi të zitë. Ishte veshur në të zi.
3. fig. Hije e zezë, zymtësi. Të zitë e zemrës (e shpirtit). Një zymtësi, një të zi trishtues ia kishte mbuluar fytyrën.
4. fig. E keqe e madhe, që dëmton rëndë dikë a diçka; vuajtje e madhe. Të zitë e luftës. Të zitë e jetës. Të zitë e motit. Të zitë e urisë. Me të zi me vështirësi, me zor, mezi. Mbrëmja ishte e mrekullueshme, por të zitë që iu krijua në shpirt çdo gjë ia bëri të shëmtuar.
5. bised. Përdoret në fjalitë pyetëse-çuditëse si fjalëz përforcuese, në kuptimin “të shkretën”. - Si, të zitë, e bëre këtë punë?!
♦ Hoqi të zitë e ullirit (dikush) vuajti shumë, ka kaluar shumë vështirësi e të këqija; u stërmundua, u rraskapit (në jetë a në një punë); hoqi lëngun e ullirit; hoqi pikën e zezë; hoqi gurin e gjakut; ka hequr gjakun; i doli shpirti (dikujt); hoqi bishtin e gjarprit.

ZYMTI

ZYMTÍ,~A f. Zymtësi. Ia mbuloi zemrën zymtia.

ZYMTIM

ZYMTÍM,~I m. 1. Gjendja që krijohet pas një errësimi të lehtë, mjegullimi ose zbehjeje të dritës; errësim. Zymtim i thellë. Zymtimi i qiellit. Një zymtim i lehtë mbuloi dhomën. Një erë e shqetësuar nga zymtimi i beftë i qiellit.
2. Ngrysje, vrenjtje a mrrolje (e fytyrës etj.). Zymtim i vështrimit. Në kulmin e zymtimit. Këtë herë ai zymtim iu duk i ndryshëm. Në fytyrën e tjetrit nuk vërejti ndonjë zymtim.
3. fig. Gjendje shpirtërore paksa e rënduar apo ndryshim i papritur emocional; trishtim, turbullim. Zymtimi i shpirtit. Ndjeu një farë zymtimi.
✱Sin.: errësim, ngrysje, zymtësi, vranësirë, mjegullim, mrrolje, trishtim.

ZYMTË

ZÝMTË ndajf. Me zymtësi; me pamje a fytyrë të zymtë; pa dëshirë, me mërzi e me trishtim. - Pse rri zymtë? Ecte zymtë. Vështronte zymtë e s’i qeshte buza. Nën vetullat e trasha shihnin zymtë dy sy të thellë.

ZYMTËSI

ZYMTËSÍ,~A f. 1. Të qenët i zymtë, vetia e diçkaje të zymtë. Zymtësia e natës (e territ). Zymtësia e filmit. Zymtësi e padepërtueshme. Ndjesi që sjell dimri me zymtësinë e vet.
2. fig.Të qenët i ngrysur, i trishtuar e i brengosur; të qenët pa gëzime e plot trishtim. Zymtësia e fytyrës. Zymtësia e shpirtit. Zymtësi shpirtërore. Zymtësia e së kaluarës (e jetës). Mbizotëronte zymtësia. Nuk po e gjente dot shkakun e kësaj zymtësie. S’po e kuptonim se nga i vinte gjithë kjo zymtësi mësuesit, që kish qenë gjithnjë i qeshur me ne. Ai thotë se zymtësia vret njerëzit.
3. fig. Të qenët i paqartë, i errët e i turbullt. Zymtësia e ngjarjeve (e rrethanave).
✱Sin.: zymti, zymtim, trishtim, brengosje, ngrysje, vrenjtje, vranësi.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.


© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 — Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.

www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë