Fjalori

Rezultate në përkufizime për “zdrit”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

NDRIT

NDRIT (NDRIS) vep., ~A, ~UR jokal. 1. vet. v. III Lëshon dritë, ndriçon fort; shkëlqendritëfortë, shndrit. Ndrit dielli (hëna). Ndritin yjet. Ndrit si pasqyrë. Çdo gjë që ndrit nuk është ar (flori). (fj. u.).
2. vet. v. III Shkëlqen nga pastërtia, nga rregulli, është shumë i pastër e i rregullt, shndrit. Ndrit shtëpia (dhoma). Ndrit nga pastërtia.
3. vet. v. III Merr një shprehjejashtme, që tregon një ndjenjëfuqishme, frymëzim ose gjallëribrendshme. Vajzës i ndriti fytyra nga ngazëllimi. Vogëlushit i ndritën sytë nga befasia.
4. fig. (me një trajtëshkurtërpëremrit vetor në r. dhanore). ecën një punë, më shkon mbarë; ia arrij qëllimit (zakonisht me mohim). Nuk i ndriti me të. S’i ndrit tek unë. I ndriti fati.
5. kal. I jap dritë, ndriçoj. Doli hëna e ndriti dheun. Një rreze dielli ia ndriti fytyrën.
6. fig., kal. I tregoj rrugën e drejtë; i zbulojvërtetën dikujt duke e mësuar, ndriçoj, shndrit. I ndritën rrugën popullit. Ia ndriti mendjen (trurin).
7. iron., kal. E bëj keq një punë, e prish. E ndriti punën! Ç’na ndrite dhe ti me këto! E ndritën për shumë vjet me radhë.
Sin.: pastroj, spërndris, shkëlqar, shkëlqej, feks, ndriçon, ndrin, përndrit, rrezaton, rrezit, rrezon, rrëzëllen, vezullon, vetëtin, shkëndijon, shndrit, shkëndit, shkreptin, ndizet, xixëllon, zbardh, zbardhet, zbardhëllon, zdrit, llamburit, llapëtin, llaps, qeshet, gëzohet, sqaroj, shpjegoj, ecën, drejtoj, përshkëndit, udhëheq, shquhet, prish.
I ndrit *fytyra (dikujt). I ndrit (i qesh) *nuri (dikujt). I ndrit *sytë (dikujt). I ndritin (i shkëlqejnë) *sytë (dikujt). I ndrittë *shpirti! I ndrit *ylli (dikujt).

SHKËLQEJ

SHKËLQ/ÉJ vep., ~ÉVA, ~ÝER 1. jokal., vet. v. III Lëshon dritëndritshme e vezulluese, rrezaton dritë; shndrit. Shkëlqen hëna (dielli). Shkëlqejnë yjet. Shkëlqen drita. Shkëlqen si yll. Shkëlqen si dielli i pranverës.
2. jokal., vet. v. III Reflekton dritëfortë, është si i larëdritë, bëjndritë diçka duke e pastruar me kujdes; llamburit, vezullon. Shkëlqendiell. Shkëlqejnë të artat (perlat, rruazat, florinjtë, gurët e çmuar). Shkëlqejnë gotat (pjatat, lugët, enët). I shkëlqenin xhamat. Shkëlqen bora. Shkëlqen oqeani (lumi, liqeni, deti). I shkëlqejnë këpucët (çizmet). I shkëlqejnë dhëmbët. I shkëlqejnë faqet (flokët). Shkëlqen si kristal (si ar).
3. jokal., vet. v. III Ndrin nga pastërtia, vetëtin. Shkëlqen dhoma (shtëpia). I shkëlqejnë rrobat.
4. jokal., Duket sikur shndrit nga një ndjenjë e brendshme e fortë (për sytë dhe fytyrën); shpreh gëzimin, lumturinë etj. me pamjen e fytyrës e të syve. I shkëlqejnë sytë nga gëzimi. I shkëlqen fytyra nga lumturia. Shkëlqen nga dashuria. Shkëlqen i tëri. Shkëlqen e qesh.
5. jokal., fig. Bie në sy për cilësiveçanta, shquhet mbitjerët në një fushë, në një punëcaktuar etj.; ka famë. Shkëlqen me zgjuarsinë (me talentin) e tij. Shkëlqenmatematikë (në mësime). Shkëlqenekran. Shkëlqen si shkrimtar. Shkëlqen në të gjitha fushat. Emri i Skënderbeut shkëlqen në çdo kohë. Shkëlqen nga goja flet bukur. Shkëlqen me stilin e tij.
6. kal. I jap shkëlqim diçkaje. I shkëlqeu enët.
Sin.: shndrit, ndrit, llamburit, vezullon, llapëtin, zdrit, dritëson, shkëndit (shkëndis), përshkëndit, rrëngjen, flakërin, flakëron, flakërit, flakon, rrezaton, rrëzëllen, rrezit, rrezon, shkëlqeron, shkëndis, përshkëndis, praron, shkreptin, ndizet, llaps, llapëtin, praron, prarohet, farfurit, zbardh, zbardhëllon, zbardhëllen, qesh, feks.
I shkëlqejnë *faqet (dikujt). I shkëlqejnë (i ndritin) *sytë (dikujt).

ZDRIT

ZDRIT (ZDRIS) vep., ~A, ~UR 1. kal. E mbuloj me dritë e me shkëlqim, e ndriçoj. E zdriti dhomën (shtëpinë, vendin). Fishekzjarrët e zdritën qiellin. Zdritnin oborrin e gjelbërlarë prej vesës. Një hov flakërues ia zdriti fytyrën. Kurrë n’at’ bjeshkë hana mos zdrittë! (mallk.). Bukurinë, në e mbajtsh me nder, e zdrit përherë. (fj. u.).
2. jokal., vet. v. III Ndrit, shkëlqen. Zdriti mali (vendi). I zdrit ylliballë. Zdriti dielli. Nuk zdritnin pishat me kristal nën hënë. I zdrit gjaku i fytyrës.
3. jokal., vet. v. III Kalon drita nëpër të, përshkohet nga drita. Po ende nuk ka zdritur dita që të sollijetë. Shëndeti i saj më në fund zdritifundtunelit.
4. fig., kal. E bëjqartë e të kuptueshme diçka, e sqaroj, e ndriçoj. E zdriti mendimin . E zdriti me shembuj (me të dhëna). Ua zdriti mendjen. - Zdrite çështjen! Këto dokumente shërbejnë me zdritë jetën e kombit tonë. Vërejtjet që bante zdritshin kuvendimin. Ta zdritim peshën e vlerën e fjalës së tij shqipe.
Sin.: ndriçon, shkëlqen, sqaron, qartëson, shpjegon.

ZDRITEM

ZDRÍTEM jovep. ~A (u), ~UR 1. vetv., vet. v. III Mbushet me dritë, ndriçohet. U zdrit mali. U zdrit qielli. Errej e zdritej. U zdrit sabahi e ata hala tuj flejtë. Fytyra e tyne u zdrit para syve të mi. Diellës i ishte zdrit fytyra. Zdritet bota mbarë ku kalon. Koshi plot me kallamboqë të verdhë zdrit si diell. Zdritet rishtazi skena. Muzgu zdritej nga xixëllonjat.
2. fig., vetv. Sqarohem. Tashti u zdrita. U zdrit dhe kjo çështje.
3. pës. e ZDRIT.
Sin.: sqarohem, qartësohem, ndriçohet.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.