Fjalori

Rezultate në përkufizime për “truhem”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

LIDHEM

LÍDH/EM jovep.,~A (u), ~UR 1. vetv., vet. v. III Bashkohen vetë skajet e një filli, litari etj. ose skajet e fijevendryshme, ngatërrohen, shtrëngohen e bëhen nyjë; i kapen lidhëset diçkaje në një verigë etj.; kund. zgjidhet, çlidhet. U lidh peri. U lidhën fijet (lidhëset). U lidh nyjë (komb).
2. vetv., vet. v. III Kapet pas një druri a një sendi tjetër, mblidhet rreth tij. Është lidhur mirë hardhia (rrushi) në pemë. Është lidhur fort trëndafili i egër pas gardhit.
3. vetv., vet. v. III Kapet mirë një send me një tjetër; ngjitet, bashkohet fort; kapen mirë pjesët e diçkaje dhe kjo bëhet më e fortë ose më e qëndrueshme; kap, mban. Gurët e themelit u lidhën mirë. Muri lidhetmirë me llaç. Toka lidhet kur plehërohet.
4. spec., vetv., vet. v. III Mbërthehet a bashkohet me një pjesë tjetër ose me tokën; mbyllet, kyçet. U lidh qarku (fiz.).
5. kim., vetv. I bashkohen grimcat (një elementi kimik) me ato të një tjetri dhe ndryshon gjendja e tij e lirë. Lidhen kimikisht. Hidrogjeni lidhet me oksigjenin dhe jep ujin.
6. vetv. Hyjmarrëdhënie me dikë a me diçka me anë të një mjeti ndërlidhjeje; vet. v. III bashkohet me rrugë a me mjete ndërlidhjeje me një qendër, me një qytet tjetër etj. Lidhem me telefon (me radio). Të gjitha fshatrat lidhen me rrugë automobilistike.
7. fig., vetv. Afrohem me dikë, hyjmarrëdhëniengushta e të drejtpërdrejta, bashkohem. U lidhën bashkë për gjithë jetën. U lidhën me martesë u martuan.
8. fig., vetv. Bëj një marrëveshje me dikë; bashkohem me dikë për një veprimtaricaktuar. U lidhën me besë (me besa-besë, me fjalë). U lidhën me kusht vunë bast.
9. fig., vetv., vet. v. III Ka marrëdhëniengushta a të pandara me diçka; bashkohen gjëra a çështje si të ishin pjesë të një të tëre; ka të bëjë me diçka a me dikë ose varet prej saj a prej tij. Teoria lidhet me praktikën. Shkolla lidhet me jetën. Këto gjëra lidhen ngushtë. Kjo lidhet me shkaqe (me rrethana, me kushte) të caktuara.
10. fig., bised., vetv. Jepem shumë pas dikujt a diçkaje, nuk shkëputem dot prej tij a prej saj dhe kjo më pengonmerrem me diçka tjetër. U lidh me fëmijët. Është lidhur shumë me punën. - Mos u lidh pas tij!
11. fig., vetv. zihet goja, zihem ngushtë në një bisedë me dikë dhe hesht, ngec. U lidh keq.
12. fet., vetv. Kryqëzoj duart, të djathtën mbi të majtën, kur qëndrojmëkëmbë për t’u falur. Lidhem për namaz.
13. pës. e LIDH.
Sin.: shkrihet, mbështillem, shtrëngohem, bashkohem, ngatërrohen, çiftohem, ajkoset, kapet, ngjitetçimentohet, mbërthehet, mbyllet, kyçet, afrohem, shkrihem, miqësohem, rreshtohem, zihem, jepem, truhem.
S’di si (nga) lidhet *gomari (dikush) mospërf. S’di nga lidhen *qetë (dikush). U lidh pas *bishtit (të dikujt) keq. Është i lidhur *bishtbisht (me dikë) përb. S’lidhet as për *bishti e as për krye (dikush). M’u lidhën *duart. Iu lidh në *fyt (diçka). Iu lidh (iu pre) *goja (dikujt). M’u lidh në *grykë. Iu lidh (iu pre) *gjuha (dikujt). Nuk lidhet (nuk ngulet) në një *hu (dikush). S'lidhet *inat (me dikë). M’u lidhën *këmbët. Nuk lidhet lehtë (dikush). 1. Është vështirë ta bindësh a ta detyroshbëjë diçka; nuk dorëzohet a nuk e bën dot për vete. 2. S’e kap dot në fjalë, o është i zgjuar, o e dredh fjalën. Iu lidh në *fyt (diçka). Iu lidh në *grykë (diçka). Nuk lidhet (nuk thyhet) në *kuvend (dikush). S’lidhet në *mullar (dikush). M’u lidh *nyjë (jeta). As lidhet e as zgjidhet (dikush) qëndron në të tijën, s’ndyshon fare qëndrim, mbahet fort në atë që thotë, që mendon a që di vetë dhe s’pranon asgjë tjetër; është shumë kokëfortë, nuk ia ndërron dot mendjen a sjelljen.

LUTEM

LÚT/EM jovep.,~A (u), ~ÚR vetv. 1. (zakon. me një trajtëshkurtërpëremrit vetor në r. dhanore) I drejtohem dikujt me të mirë, me fjalëbuta e me mirësjellje dhe i kërkoj diçka, i shpreh dëshirën time dhe e grish që ta plotësojë etj.; i drejtohem dikujt që të më ndihmojë për diçka. Iu lut që ta mbante. Të lutem si shok (si mik). Të lutemvish sa me shpejt. Iu lut shumë, po se dëgjoi. Nuk ka për t'iu lutur kurrë. Mos iu lut kot!
2. E dëshiroj dhe e kërkoj me gjithë shpirt diçka, uroj që të ngjasë. Lutet me gjithë zemër që të vijë.
3. Përdoretmënyrën urdhërore (së bashku me trajtat e shkurtrapëremrave vetorë , jurasën kallëzore), kur i përgjigjemi dikujt me mirësjellje, kur pranojmë kërkesën e tij ose miratojmë atë që ka thënëparë (në kuptimet “s'ka për se”, “s'ka gjë”, “po si jo” etj.). falem nderit! - lutem! Më falnindodhi kështu! - Ju lutem! A ta marr pak këtë? - Ju lutem!
4. fet. I falem a i drejtoj lutje një hyjnie ose një shenjti; kryej lutjet gjatë një riti. I luteshin zotit. S’i lutenperëndisë. Luteshin nëpër kisha.
Sin.: përbehem, përlëkurem, përshpirtem, përfalem, lazmohem, lazmitem, lëvarem, përulem, përvarem, lëpihem, truhem, përgjërohem, hirohem.

MALLKOHEM

MALLK/ÓHEM jovep., ~ÓVA (u), ~ÚAR pës. e MALLKÓJ; kund. bekohem. Mallkuar qoftë (qoftë mallkuar)!
Sin.: nëmem, truhem, dreqnohem, katrohem, dënohem, shkishërohem.

PËRGJËROHEM

►PËRGJËR/ÓHEM jovep., ~ÓVA (u), ~ÚAR vetv. 1. Shpreh një dashurimadhe e adhurim për dikë, e dua aq shumë sa lë edhe kokën për të.
2. Kam shumë mall për dikë a për diçka. Përgjërohen për njëra-tjetrën.
3. fig. Kam nevojë e dëshirëmadhe për diçka, digjem; kërkoj me këmbëngulje diçka. Përgjëroheshin për një pikë ujë.
4. (zakon. me një trajtëshkurtërpëremrit vetor në r. dhanore). I bëj be dikujt për njeriun më të dashur ose për gjënë më të shtrenjtë, i lutem shumë për diçka duke e vënë në be. Iu lut e iu përgjërua. Iu përgjërua për kokën e të birit.
Sin.: përgjëroj, digjem, përvëlohem, dëshirohem, përbehem, betohem, lutem, truhem.

TRUHEM

TRÚHEM jovep., TRÓVA (u), TRÚAR 1. vetv. (zakon. me një trajtëshkurtërpëremrit vetor në r. dh.) I lutem shumë, i përgjërohem dikujt. I truhem Perëndisë. truhem, o Zot!
2. vetv. Jepem me mish e me shpirt pas dikujt a pas diçkaje; i kushtohem, i përkushtohem diçkaje. I truhet punës.
3. pës. e TRÚAJ.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.