Fjalori

Rezultate në përkufizime për “sintezë”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

ANALIZË

ANALÍZ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Metodë studimi me të cilën e tëra zbërthehetpjesët e veta përbërëse, me qëllim që të zbulohet ndërtimi i së tërës dhe lidhjet ndërmjet pjesëve; kund. sintezë. Analizë shkencore. Analizë financiare. Analiza dhe sinteza. Përdor analizën.
2. Shqyrtimi i një çështjeje, i një pune, i një vepre etj. duke e zbërthyer dhe duke e vështruar ngagjitha anët e me imtësi; procesi i hetimit të hollësishëm dhe sistematik për të nxjerrë përfundime. Analiza vjetore. Analizë statistikore kompjuterike. Analiza e punës. Analiza e shkaqeve (e të metave). Analiza politike e ngjarjes. Analiza e sjelljes. I bën analizën. Marranalizë. Analiza zbuloi dobësitë e planit. Analiza matematikore. Analiza objektive. Në analizëfundit (libr.) pasi është shqyrtuar ngagjitha anët, në fundfundit.
3. spec. Zbërthimi i një lëndeelemente për të përcaktuar përbërjen e saj dhe vetitë e elementeve; zbërthimi i një figure, i një vale, i një rrezatimi etj. në elementeveçanta. Analizë kimike. Analizë spektrale (elektrike). Analiza e gjakut (e ujit). Laborator analizash. Përfundimet e analizave. Bën analizën. Mori përgjigjen e analizave.
4. gjuh. Zbërthimi i fjalëve ose i fjalivepjesët përbërëse për të përcaktuar vlerat e tyre gramatikore, leksikore, semantike, sintaksore etj. veç e veç. Analiza gramatikore (fonetike, morfologjike, sintaksore, leksikore, kuptimore). Analiza stilistike. Analiza logjike. Analiza gjuhësore ndihmonkuptuarit e strukturësfjalisë.
Sin.: analizim, zbërthim, shkoqitje, përimtim, shqyrtim, shoshitje, qëmtim, qëmtesë, hetim, zbulim.

LAKTONIK

LAKTONÍK,~E mb.lidhet me komponime ose substancanxjerra nga laktonët, që kanë vetilidhura me laktonët. Komponimi laktonikkëtë sintezë organike luan një rol kritikformimin e produktit final.

NEODARVINIZËM

NEODARVINÍZ/ËM,~MI m. Teori e evolucionitpërfaqëson një sintezëteorisë së Çarls Darvinit për sa i përket përzgjedhjes natyrore dhe gjenetikës modernepopullsisë; teori e re evolucioniste.

THELLË

THÉLLË (i, e) mb. 1. Që ka largësimadhe nga lart poshtë, duke u nisur nga sipërfaqja e tokës a e ujit; që shkon shumë poshtë sipërfaqes, që ka thellësi; që bëhet a që futetthellësi; që e ka fundin shumë poshtë nga pjesa e sipërme ose nga buzët kur e krahasojmë me sendetjeranjëllojta; që nuk është i nderë a i përfushtë; i futur mjaft a shumë brenda; kund. i cekët. Gropë e thellë. Hendek (pus) i thellë. Minierë e thellë. Lumë (det, liqen) i thellë. Në vende (në shtresa) të thella. Tas i thellë. Pjatë (tepsi) e thellë. Lërim (punim, shpim) i thellë. Rrënjëthella. Me sy të thellë. Rrudhathella. Plagë e thellë.
2.është larg nga kufiri, nga skaji a nga fillimi i një vendi ose larg nga bregdeti; që shtrihet largbrendësi. Krahinat (zonat) e thella malore. Vendethella.
3.mbush gjithë mushkëritë, që është i plotë; që del nga brendësia e kraharorit dhe është i ulët e i mbytur. Frymëmarrje e thellë. Zë i thellë. Rënkim i thellë. Psherëtimë e thellë.
4. fig. është i një kohelargët, shumë i hershëm. Në mesjetën e thellë. Në lashtësinë e thellë.
5. E mbyllur, e errët (për ngjyrat). Blu e thellë.
6. fig. hyn mirëthelbin e gjërave, i mbështetur e i arsyetuar mirë, që mbështetet në një zbërthim e në një përgjithësimshumanshëmgjërave; që i di me themel gjërat, i përgatitur mirë e i pjekur; kund. i cekët. Studim (shqyrtim) i thellë. Njohje e thellë. Njohurithella. Mendimethella. Gjykim i thellë. Kritikë (autokritikë) e thellë. Analizë (sintezë) e thellë. Njeri (mendimtar, studiues) i thellë. Është i thellë ai.
7. fig. Shumë i madh, i theksuar; i fortë; i plotë. Përkulje e thellë. Krizë e thellë. Fitore e thellë. Kontradiktathella. Dallime (ndryshime) të thella. Errësirë (natë) e thellë. Qetësi (heshtje) e thellë. Gjumë i thellë.
8. fig. arrin në një shkallë shumëlartë, shumë i fuqishëm; që depërtonthellësibotësbrendshmenjeriut (për ndjenjat). Ndjenjë e thellë. Dëshpërim i thellë. Keqardhje (dashuri, urrejtje, përshtypje) e thellë. Me nderimthellë. E pata ndier thellëshpirt rënien e shokëve. Vështrim i thellë vështrim plot kuptim, vështrimshpreh një ndjenjëfuqishme.
9. fig. mbahet i mbyllur e ruhet me kujdes pa ua treguartjerëve, që nuk zbulohet, që nuk duket e nuk kuptohet lehtë. E fshehtë e thellë.
Sin.: i ulët, i mbyllur, i errët, i mbytur, i plotë, i hershëm, i theksuar, i fortë, i fuqishëm, i rëndë.
Ka *rrënjëthella (dikush a diçka). E ka shpirtinthellë (dikush) nuk vdes një njeri a nuk ngordh një kafshë lehtë e shpejt, është i fortë, qëndron, nuk i del shpirti menjëherë. *gjurmë (të thellë) (diçka a dikush). Lë *tragë (të thellë) (dikush a diçka). *Lis me rrënjëthella. *Pus i thellë.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.