Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
AKRÉP,~IIII m. sh. ~A, ~AT Secila nga shigjetëzat, që rrotullohen në fushën e sahatit për të treguar orën, minutat ose sekondat; shigjetëz treguese në aparatet matëse, të ngjashme me orën, gjilpërë; grep i metaltë, çengel. Akrepat e sahatit. Akrepi i madh (i minutave). Akrepi i vogël (i orëve). Akrepi i hollë (i sekondave). Akrepi i erës. Në drejtim të akrepave të sahatit. Lëviz akrepat.
✱Sin.: shigjetëz, gjilpërë, grep, çengel.
ANHÍNG/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT zool. 1. (lat. Anhinga anhinga) Zog peshkngrënës, me qafë të gjatë e me sqep të mprehtë, që jeton në vise kënetore tropikale e subtropikale; zog gjarpër, qafëgjarpër, shigjetëz, gjeldeti ujor.
2. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për disa lloje anhingash: Anhinga afrikane (lat. Anhinga rufa) anhingë e madhe me pupla të zeza, ndonjëherë edhe me vija të bardha në të kafenjtë të çelët që duken si të valëzuara, me qafë të gjatë, me sqep të mprehtë me majë dhe të përkulur në formën e shkronjës S, që jeton në hapësira të gjera liqenore e kënetore. Anhinga lindore (lat. Anhinga melanogaster) anhingë me qafë të gjatë dhe të hollë, me sqep me majë të drejtë, me bisht të gjatë me dymbëdhjetë pendë të forta, që zë peshk me trupin të zhytur në ujë, që zvarritet në tokë kur përpiqet të ecë.
✱Sin.: qafëgjarpër, peshkngrënës, shigjetëz, shigjetëz.
SHIGJÉT/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Një lloj arme me majë të mprehtë e të hollë prej druri a metali që hidhet me hark. Shigjetë me flakë (me helm). Lëshoi një shigjetë. Goditi me shigjetë. Çau si shigjetë. Vrapon si shigjetë vrapon shumë shpejt.
2. Rrip i metaltë, i hollë, i ngushtë e me majë të mprehtë, që rrotullohet rreth një boshti dhe që tregon vlera të ndryshme në një aparat matës, akrep. Shigjeta e orës. Shigjeta e peshores. Shigjeta e busullës. Shigjeta e shpejtësisë në kroskot tregonte shpejtësi mbi normën e lejuar.
3. Shenjë rrugore që tregon drejtimin e një lëvizjeje. Shigjeta orientuese. Sipas drejtimit të shigjetave. Shigjeta tregonte hyrjen. Ndiq shigjetën. Korsi e pajisur me shigjeta.
4. Një figurë lineare që ka një fund në formë pyke, që përdoret në harta për të treguar drejtimin ose vendosjen. Në këndin e hartës shigjeta tregonte veriun.
5. Diçka e hollë, e gjatë dhe e mprehtë, që bie a futet diku. Shigjetë vetëtimash. Shigjetë bregdetare. (gjeogr.) ledh rëre që izolon pjesërisht një gji deti.
6. mat., fiz. Simbol në matematikë a fizikë.
7. kryes. sh., fig. Goditje të drejtuara kundër dikujt a diçkaje, fjalë të mprehta e therëse që thuhen kundër dikujt a diçkaje. Shigjetat e ironisë. Lëshoi shigjeta kundër dikujt a diçkaje. I drejtoi shigjetat kundër saj.
8. kryes. sh., fig. Dashuria me shikim të parë. Shigjetat e dashurisë. Shigjetat e Kupidit.
9. vjet. Pjesa më e mirë e gjahut, të cilën e merrte gjahtari që qëllonte i pari kafshën.
10. zool. (lat. Bothrops atrox) Lloj gjarpri helmues me gjatësi deri në 2 m, që jeton në këneta, në pyje, në fusha etj.
11. zool. (lat. Coluber jugularis, Coluber longissimus, Coluber caspius) Gjarpër i hollë, shumë i shpejtë, me luspa të lëmuara, që gjendet në Ballkan dhe në disa vende të Evropës Lindore; shigjetull. Shigjeta kishte kollofitur një zog. Shpejtësia e shigjetës.
12. zool. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për lloje të ndryshme të gjarpërinjsh. Shigjeta e hollë (lat. Coluber najadum, Platyceps najadum) gjarpër i hollë johelmues që jeton në mjedise të thata, por edhe në pyje. Shigjeta e shkurtër (lat. Coluber gemonensis) gjarpër i hollë, me luspa, me kokën dhe pjesën e përparme të trupit ngjyrë gri ose kafe në të verdhë e me njolla të errëta, i cili gjendet edhe në Ballkan.
13. bot. (lat. Dactylis glomerata) Një lloj bari shumëvjeçar me tufa të dendura, bari i telishit, këmbëgjel. Shigjetë e gjelbëruar. Fije shigjetash.
14. Mëqiku i vegjës, sovajkë. Ndërroi shigjetën. Shigjeta e avlëmendit.
15. si ndajf. Shumë shpejt, fluturimthi. Nisem shigjetë. Erdhi (iku) shigjetë.
✱Sin.: akrep, gjilpërë, shigjetëz, shigjetull, fluturimthi, vetëtimë.
♦ I ka drejtuar shigjetën (dikujt a diçkaje) e ka përqendruar luftën kundër dikujt a kundër diçkaje, e ka marrë si shenjë kryesore për ta sulmuar e për ta goditur; e ka vënë (e ka) në shenjë (dikë a diçka). Lëshon shigjeta (kundër dikujt a kundër diçkaje) e sulmon dikë a diçka ashpër, me fjalë therëse a me sharje; e thumbon keq, e shigjeton. E ka syrin shigjetë (dikush) shih e ka syrin pushkë (dikush).
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë