Fjalori

Rezultate në përkufizime për “petëzueshëm”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

GADOLIN

GADOLÍN,~I m., kim. Element kimik i tokave të rralla, metal magnetik me ngjyrë të bardhë në të argjendtë, i petëzueshëm e i telëzueshëm (simboli Gd).

KALLAJ

KALLÁJ,~I m. 1. kim. Metal në ngjyrë të argjendtë, i butë saqë mund të përkulet me dorë pa vështirësi, i petëzueshëm dhe i telëzueshëm, që i qëndron oksidimit në ujë a në ajër, që shkrin lehtë dhe përdoret veçanërisht për të kallajisur enët (simboli Sn). Ngjit (lyej) me kallaj. Oksid kallaji. Aliazhi i kallajit me bakrin është bronzi.

2. fig., mospërf. Shkëlqim i jashtëm, lustër për t’u dukur ose për të fshehur realitetin a një të vërtetë; mashtrim. I dha një kallaj i dha një pamje të jashtme sa për t’u dukur ose për të fshehur diçka. Ia nxori kallajin në shesh bëri që t’i dalë pamja e vërtetë dikujt; ia nxori kallajisjen ose lustrën.

✱Sin.: lustër, mashtrim.

♦ I doli kallaji keq. (dikujt a diçkaje). 1. I iku vlera dikujt, i doli fytyra e vërtetë; humbi emrin e mirë ose nderimin e të tjerëve; i doli bakri; i doli boja; u bë bajat. 2. Humbi vlerën diçka, u vjetrua nga përdorimi i dendur; u zbulua diçka, iu hoq ajo që e fshinte, e kanë marrë vesh të gjithë, nuk është më e fshehtë; i doli bakri; i doli boja; u bë bajat. Kaloi me kallaj mbi gunë (dikush a diçka) kaloi kot, pa bërë a pa ndodhur asgjë; nuk pati një qëllim që të ndiqej deri në fund; u bë diçka jo si duhej, me mënyra e me mjete që nuk shkonin ose në mënyrë të sipërfaqshme e për ta mbuluar. Ia nxori kallajin (dikujt) keq. ia zbuloi fytyrën e vërtetë, bëri që të dalë ashtu siç është, ia hoqi atë që e fshihte se si është në të vërtetë; ia nxori bojën. S’i zë kallaji në misur (në ibrik) (dikujt) shih nuk i shkon kali (gomari) në urë (dikujt).

NIKEL

NIKÉL,~I m., kim. Metal i petëzueshëm me shkëlqim si të argjendit, që shkrin në temperaturë të lartë, i qëndron mirë ndryshkut dhe përdoret për të përgatitur çelik special, për të veshur sendet prej metali etj. (simboli Ni). Mineral nikeli. Veshje me nikel. Përpunimi i nikelit.

PETËZUESHMËRI

PETËZUESHMËRÍ,~A f. Të qenët i petëzueshëm; vetia e diçkaje që është e petëzueshme. Reparti i petëzueshmërisë.

PETËZUESHËM

PETËZÚESH/ËM (i), ~ME (e) mb., tek. Që mund të marrë trajtën e një flete, që mund të shtrihet e të bëhet petë; që mund të marrë trajta të ndryshme pa u copëtuar (zakonisht për një metal kur përpunohet me anë të shtypjes, të ngjeshjes, të nxehtësisë etj.). Metale të petëzueshme. Bakri është i petëzueshëm.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.


© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 — Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.

www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë