Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
FUTÍZ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Fundi i koshit të peshkimit. Peshkatari vështroi futizën.
GJÚHËZ,~AII f. sh. ~A, ~AT 1. zool. Peshk i ujërave të kripura, me trup petashuq, me të dy sytë në njërën anë, i murrmë, me mish të shijshëm e pa hala; shojzë deti. Peshkatari solli disa gjuhëza të freskëta.
2. zool. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për disa lloje peshqish. Gjuhëz bari (lat. Arnoglossus kessleri) peshk i vogël që ushqehet në fundin e detit. Gjuhëz bregu (lat. Solea solea) gjuhëz e vogël me mish të shijshëm, që fshihet në fundin ranor a baltak. Gjuhëz deti (lat. Pegusa nasuta) peshk deti, i ngjashëm me gjuhëzën e rërës, që gjendet në detin Mesdhe. Gjuhëz e bardhë (lat. Arnoglossus rueppelii) peshk deri 15 cm i gjatë, që jeton në thellësi të detit Jon dhe ushqehet me jokërbishtorë të vegjël në fundin ranor ose baltak. Gjuhëz e Adriatikut (lat. Pegusa impar) peshk deri me trup të zgjatur dhe me shumë hala, që jeton në ujëra të cekëta deri mesatare dhe njihet për mishin e tij të shijshëm. Gjuhëz e egër (lat. Arnoglossus thori) peshk deri 18 cm i gjatë, që rron në thellësi 15-300 m dhe ushqehet me peshq të vegjël dhe jokërbishtorë. Gjuhëz e verdhë (lat. Limanda aspera) peshk me pendë notuese të verdha, që jeton në thellësi të ujërave të ngrohta të Paqësorit. Gjuhëz kanali gjuhëz bregu. Gjuhëz me brezare (lat. Microchirus variegatus) peshk me breza kafe të errët dhe të murrme, deri 20 cm i gjatë, i përhapur në ujërat e Mesdheut dhe të Adriatikut, që ushqehet me jokërbishtorë të vegjël në fundin ranor ose baltak. Gjuhëz me njolla gjuhëz syzake. Gjuhëz rëre (lat. Pegusa lascaris) peshk deri 40 cm i gjatë, i përhapur në Atlantikun lindor dhe në detin Mesdhe. Gjuhëz toke (lat. Solea kleinii) peshk deti me ngjyrë murrme dhe me pulla të bardhëme, që jeton në thellësi të ujërave të kripura.
3. bot. Cipë e vogël që ndodhet në pjesën e sipërme të këllëfit të gjethes dhe që mbështjell kërcellin (zakonisht te gramoret). Gjuhëz e bardhë.
✱Sin.: shojzë, pllashicë.
HËNËZ,~A f. sh. ~A, ~AT zool. 1. (lat. Lophius piscatorius) Peshk që banon në ujërat bregdetare, kryesisht në dete të ftohta, në zona afër fundit të detit, me trup të gjerë, me kokë të madhe; hënëza e detit, peshkaqeni engjëll, peshku çatrafil, hënëza e thellësisë, hënëza e ditës.
2. Skadhina e butë; hënëza e detit të verdhë; zhaba e detit.
3. zool. Pjesë e parë e disa emërtimeve të pathjeshta që lidhet me llojet e këtij peshku. Hënëza e thellësisë (lat. Ceratias holbaelli) peshk i deteve të thella, që jeton kryesisht në thellësi të mëdha, me trup të errët dhe të sheshtë, i përshtatur për errësirën e thellësive, që gjuan në errësirë, duke përdorur një organi ndriçues mbi kokë, që tërheq peshq të vegjël; peshkatari i detit të thellë; djalli i detit. Hënëza vezake (lat. Ramzana laevis) peshk që jeton në det të hapur, me trup relativisht të gjatë dhe të ngushtë, me kraharor të zhvilluar që e ndihmon në lëvizje, me bisht të shkurtër, të përkulur, që ushqehet kryesisht me organizma të tjerë të vegjël; peshku lepur.
4. Diçka në trajtë të lakuar. Hënëza e derës qemeri, harku i derës. Hënëz buke copë e ndarë prej anës së një buke të rrumbullakët, vetull buke. Hënëza e makinës qepëse pjesë e makinës qepëse, që mban drugën.
5. fig., mospërf. Ai që vepron verbërisht, si i thonë të tjerët; hija e dikujt. Ka qenë hënëza e tij.
♦ Doli në hënëz (dikush) humbi në gjithçka; mbeti fare pa gjë; mbeti në diell. Si i varur në hënëz shumë i dobët, shëndetlig; si cironkë e tharë në tym.
MARTÍN,~I m. sh. ~Ë, ~ËT zool. (lat. Alcedo atthis) Zog me sqep të gjatë e trup të vogël, me krahë e shpinë ngjyrë blu të shndritshme dhe pjesën e poshtme të barkut në ngjyrë të kuqërreme, që e ndërton folenë nëpër vrimat në shpatet e lumenjve dhe ushqehet kryesisht me peshq të vegjël e amfibë. Martini quhet edhe martin peshkatari.
PESHKATARÍ,~A f. 1. Mjeshtëria dhe puna e peshkatarit. Merret me peshkatari.
2. Gjuetia e peshkut, zënia e peshkut si veprimtari ekonomike. Prodhime të peshkatarisë. Vend me peshkatari të zhvilluar. Rëndësia ekonomike e peshkatarisë.
SKORÉCK/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT bised. Gryka e koshit të peshkimit. Peshkatari rregulloi skoreckën, që të mos i derdheshin peshqit që kishte në të.
SPILÁR,~I m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Mjet për të zënë peshk, në trajtë të një shporte që ka në fund një rrjetë. Peshkatari pa që spilari ishte mbushur me peshq. Kur e nxorën spilarin nga uji panë që ishte mbushur plot.
2. Kurth për zogj. Fëmijët kishin ngritur disa spilarë në të katër anët e fushës. Gjahtari kontrolloi spilarin pranë pemëve dhe gjeti një zog.
✱Sin.: bat, batinë, grackë, dërrasë, rrasë.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë