Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
ARTÍZ/ËM,~MI m., art. 1. Mënyrë e shprehjes artistike, posaçërisht e shprehjes artistike-letrare, që është më shumë rezultat i mjeshtërisë dhe i njohjes sesa i dhuntisë (i talentit), i ndjesisë dhe i ndjeshmërisë artistike, prandaj shfrytëzon më shumë mjete të jashtme, si: fjalë, stilema e përftesa stilistike, figura e shprehje zbukuruese etj.; prirje e sforcuar kah forma e jashtme e veprës letrare; lojë fjalësh. Artizmi në letërsi (pikturë, skulpturë, muzikë etj.). Artizmi në realizëm. Funksioni i artizmit në arkitekturë. Artizmi francez.
2. Mënyrë e veçantë e shprehjes artistike, që shfrytëzon përbërës dhe elemente të reja tematike, lëndore, teknike, mjete të reja stilistike, përvoja të reja, edhe pamore, për të përçuar ndjenja, ide e mesazhe me qëllim krijimin e efekteve të larta emocionale te lexuesit, te shikuesit e te përjetuesit e krijimeve artistike; zotërim i lartë i teknikës dhe i anës formale të një arti (letrar, muzikor, figurativ, arkitekturor etj.). Artizëm i lartë. Artizëm i kritikuar.
INGRANÁZH,~I m. sh. ~E, ~ET 1. tek. Rrotë e dhëmbëzuar që shërben për të përçuar lëvizjen në një mekanizëm; sistem rrotash të dhëmbëzuara që ngërthehen njëra me tjetrën dhe që përçojnë një lëvizje. Ingranazhi kryesor. Ingranazhi i boshtit. Rrota e ingranazhit. Grupi i ingranazheve. Lëviz me anë të ingranazheve.
2. fig., libr. Ndërtimi e funksionimi i brendshëm i diçkaje, që përbëhet nga disa pjesë a njësi të cilat kanë lidhje e bashkëveprojnë njëra me tjetrën; pjesë përbërëse e ndërtimit ose e sistemit të diçkaje dhe mënyra se si punon, se si vihet në lëvizje etj. ky sistem. Ingranazhet e shtetit (e ushtrisë, e ekonomisë, e tregtisë, e organizatës). Ingranazhi i burokracisë.
✱Sin.: gardhnojcë, ngërthesë, mekanizëm.
NERV,~I m. sh. ~A, ~AT 1. anat. Tufë fijesh të holla, të përbëra prej qelizash të posaçme me ngjyrë të bardheme, që lidhin trurin dhe palcën e kurrizit me shqisat ose me organet e tjera të trupit dhe që shërbejnë për të përçuar ngacmimet në të dy drejtimet. Nervi pamor (dëgjimor). Nervat e dorës (e faqes). Fundi i nervit. Prek në nerv. Lëndim i nervit. Vuan nga nervat.
2. vet. sh. fig. Gjendja e përgjithshme e njeriut, sjellja, qëndrimi a ndjeshmëria që varen nga gjendja e acaruar e sistemit nervor. Lojë nervash. Krizë nervash. I ngriti nervat e nevrikosi, e zemëroi. I acaroi (i prishi) nervat. Është njeri me nerva zemërohet shumë lehtë. Është gjithë nerva është shumë i nevrikosur; i ka hipur në kokë. I prishi nervat me dikë u zemërua keq me dikë, që nuk e dëgjon a nuk i bindet a që nuk kupton. E bëri me nerva diçka e bëri diçka duke qenë i nevrikosur. Në nerva e sipër i dha një të shtyrë.
3. vet. sh. fig. Tërësia e energjive të brendshme, që vë në veprim njeriu për të arritur diçka. Tendos nervat. Me nerva të tendosur. Qetësoj nervat.
4. vet. sh. fig. Aftësia për t’u bërë ballë ngacmimeve të jashtme, që varet nga gjendja e sistemit nervor. Ka nerva të fortë (të çeliktë, të dobët). Nuk e mbajnë nervat.
5. vet. nj. fig. Forcë e brendshme për të shprehur diçka; energji e përqendruar, fuqi. Nerv poetik (dramatik). Përshkrime (tregime) pa nerv. Gjuhë plot nerv. Me nerv dhe guxim.
6. vet. nj. fig. Pjesa më e rëndësishme, thelbi i diçkaje. Nervi qendror (i një mendimi). Nervi jetik. E preku në nerv çështjen (problemin).
✱Sin.: dell, gjendje, sjellje, qëndrim, ndjeshmëri, energji, gjallëri, qëndrueshmëri, forcë, fuqi, thelb.
♦ Me nerva të ngritur (të acaruar) i nevrikosur, i inatosur, i zemëruar; shumë i mërzitur. Me nerva të prishur (të shkatërruar) shumë i lodhur mendërisht, shumë i shqetësuar; i mërzitur a i zemëruar nga diçka e padurueshme, nga vuajtjet e hallet e vazhdueshme etj. Me nerva të tendosur me të gjitha energjitë e brendshme e shumë i shqetësuar për të arritur diçka; plotësisht i mobilizuar; në gjendje të acaruar. Më ngriti (më acaroi) nervat (dikush a diçka) më nevrikosi, më inatosi, më zemëroi; nuk e duroj dot më, më shqetëson a më mërzit shumë; më shtiu dreqërit (djajtë). M’u ngritën (m’u acaruan) nervat u nevrikosa, u inatosa, u zemërova; u shqetësova a u mërzita shumë. M’u prishën (m’u shkatërruan) nervat jam shumë i lodhur mendërisht; jam shumë i shqetësuar, i mërzitur a i zemëruar nga lodhja e madhe, nga diçka e padurueshme, nga vuajtjet e hallet e vazhdueshme etj.
PËRCJELLSHMËRÍ,~A f., fiz., elektr. Të qenët përcjellës, vetia e një trupi për të përçuar elektricitetin, nxehtësinë etj., përçueshmëri. Përcjellshmëria e lartë e bakrit.
YZENGJÍ,~A f. sh. ~, ~TË 1. Secili prej dy harqeve të vegjël prej metali, me paftë nga poshtë, që varen me rrip në të dyja anët e shalës e që i shërbejnë kalorësit për të vënë këmbët. Yzengjia e majtë (e djathtë). Rripi i yzengjisë. Vuri këmbët në yzengji.
2. anat. Njëra prej tri kockave të vogla që ndodhen brenda veshit të mesëm dhe që shërbejnë për të përçuar tingujt. Çekani, kudhra dhe yzengjia.
♦ (Është) me një këmbë në yzengji (dikush) është gati për të ikur, po niset për diku; vetëm për një kohë të shkurtër është diku, shpejt do të ikë; i ka këmbët në yzengji3. I ka këmbët në yzengji (dikush). 1. Ka mbështetje dhe është i sigurt, e mbron dhe e ndihmon një njeri i fuqishëm e nuk ka rrezik të pësojë gjë. 2. Jeton e punon në kushte shumë të mira, pa telashe e pa vështirësi; është (flet) kaluar. 3. shih është me një këmbë në yzengji (dikush).
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Fjalë që rimojnë ose mbarojnë me të njëjtat germa.
Kërko forma në përkufizime ose shembuj. _
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë