Fjalori

Rezultate në përkufizime për “ndotura”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

AMEBIAZË

AMEBIÁZ/Ë,~A f., mjek. Sëmundjeshkaktohet nga ameba dizenterike, shpesh pa simptoma, që shkakton diarre ose dizenterirëndë; infeksion akut ose kronikpërhapet përmes ujit ose ushqimevendotura dheshfaqetformën e pezmatimit të mukozëszorrëstrashë. Amebiaza akute (kronike).

DORËFËLLIQUR

DORËFËLLÍQUR mb. 1. Që i ka duart e fëlliqura e të ndotura. Mos e prek ushqimin me duar, o njeri dorëfëlliqur!
2. fig.bën punëfëlliqura a të pandershme, që merret me punëulëta e të ndyra. S’e duapunë, është dorëfëlliqur dhe i pabesë.
3. si em. m. e f. sipas kuptimevembiemrit. S’ia hanë bukën dorëfëlliqurës!

DORËNDYRË

DORËNDÝRË mb. 1. Që i ka duartndotura nga puna etj.
2.bën punëndyra, që merret me punëulëta.
3. si em. m. e f. Sipas kuptimevembiemrit.

LECKË

LÉCK/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Copë e vogël, e grisur a e prerë nga një rrobë (zakonisht e vjetër); rreckë, zhele. Leckavjetra (të ndotura, të fëlliqura). Leckat e kukullës. Top prej lecke. Dyshek me lecka. Qilim prej lecke. E lidhi me leckë. Mori (fshiu) pluhurin me leckë. E lan dyshemenë me leckë. Zë vrimat me lecka. I hoqi (i shkoi) një leckë dyshemesë.
2. kryes. sh. Rrobavjetra e të grisura, rrecka. Vishej me lecka. 1 vareshin leckat. I hoqi leckat.
3. fig. keq. Diçka fare pa vlerë, njeri a gjë që ka humbur çdo vlerë. Iu duk vetja leckë. - Leckë fare është!
Sin.: rreckë, lëpendër, rezhdë, zhele, laskare, lëvere, rragnicë, skutinë, shtupë, sukull, shufël, vrigull, zhelaman, zarbë, zhelinë.
U leckë (rreckë) (dikush) i ra vlera sa e tallingjithë; u poshtërua e s’i mbetiasnjë vlerë; humbi çdo vlerësim; u lëvere; iu fytyra lëvere (dikujt); u paçavure; u zhele; u brashnjë krahin.; është bërë legen; u qole tall.; u blozë. E bëri leckë (rreckë) (dikë) e shau rëndë një njeri, s’i la gjë pa thënë; i rrëzoi çdo vlerë, e poshtëroi; bëri lëvere; e bëri zhele; e bëri paçavure; e bëri për një lek; e bëri për pesë (për dy) para; e bëri palaço; e uli (e rrëzoi) përtokë. Ia hodhi leckat në *erë (dikujt) përb. Ia dha leckat në *dorë (dikujt) mospërf. Me lecka e (me) pecka shih me laçka e (me) plaçka. Ngriti (mblodhi) leckat (rreckat) (dikush) mospërf. u shpërngul nga një vend i detyruar prej dikujt, u mbart në një vend tjetër pa dëshirën e vet e duke marrë me vete gjithçka; ngriti (mblodhi) rraqet; mblodhi cergat. Ia ngriti (ia mblodhi) leckat (dikujt) mospërf. 1. E shpërnguli dikë me zor në një vend tjetër, e detyroiikte, e përzuri nga një vend, e dëboi. 2. E hoqi nga një punë a nga një detyrë që nuk e meritonte, e përzuri nga puna; ia dha leckatdorë. Ngriti (mblodhi) leckat (dikush) përçm. vdiq; shkoi me të shumtët; i bëri këmbët baras. S’i ngjitej leckëtrup (dikujt) ishte shumë i varfër; ishte copë e arne; s’kish ku ta zinte qeni (dikë). I qeshin edhe leckat (dikujt) është i gëzuar, kënaqet me atë pak gjë që mori; i qesh fytyra. *Top lecke mospërf.

ZHELE

ZHÉL/E,~JA f. sh. ~E, ~ET 1. Copë e shqyervaret nga një rrobë e vjetër. I vareshin zhelet.
2. kryes. sh. Rrobavjetra, të grisura e të ndotura; rreckë, leckë. Vishej me zhele. Kur ruan vathë e dele, ha djathë e nuk vesh zhele. (fj. u.). Me gjumë e me zhele ngopesh kurdoherë. (fj. u.). Dimër e zhele mos lyp. (fj. u.).
3. fig., bised., keq. Njeri a diçka që nuk ka asnjë vlerë, leckë; njerimerret nëpër këmbë nga kushdo, ai që shkelet me këmbë ngatjerët. Mos u merr me zhelet! Zhele fare është. Iu duk vetja zhele. Para tij ai është zhele. E bëri zhele (dikë) e shau rëndë, s'i la gjë pa thënë, e bëri për pesë para.
4. si mb. I vjetër, i grisur dhe i ndotur (kryesisht për veshjet). Pantallona (këpucë) zhele. Mbante veshur një gunë zhele.
Sin.: leckë, rreckë, leckurinë, cergë, cule, cangël, sukull, leskër, cërule, lëvere, zhelinë, vjetërsirë.
U zhele (dikush) shih u leckë. E bëri zhele 1. (diçka) shih e bëri fërtele1 (diçka). 2. (dikë) e bëri leckë (dikë).

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.