Fjalori

Rezultate në përkufizime për “minimale”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

AKCIZË

AKCÍZ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT fin. Taksë detyrimi jo e drejtpërdrejtë për qarkullim mallrash; taksë e veçantë për mallra të caktuara (si karburantet, duhani, pijet alkoolike, kafja, mielli, kripa etj.), si dhe për disa shërbime, si burim të ardhurash për buxhetin e shtetit, për të kufizuar përdorimin e produkteve që dëmtojnë shëndetin ose mjedisin si dhe për të nxitur përdorimin e mallrave alternative. Akciza për derivatet e naftës. Akciza minimale. Ligji mbi akcizat. Heqja (ulja) e akcizave. Akciza e cigareve. Akciza për mallra të luksit. Akcizë e redaktuar. Vendosje e akcizës. Paguaj akcizën.
✱Sin.: mbitaksë, taksë, tatim.

ANTIROMAN

ANTIROMÁN,~I m. sh. ~E, ~ET let. Krijimi i gjatë artistik në prozë, që thyen parimet tradicionale të romanit nga ana përmbajtësore, nga ana strukturore, nga ana gjuhësore e stilistike etj.; prozë me veçori postmoderniste që karakterizohet me eksperimentimin në rrafshin e fjalorit dhe të sintaksës, me përfshirje minimale të personazheve, me ngjarje jokronologjike dhe fragmentare, si dhe me përdorimin e satirës dhe të ironisë; neoroman, kundërroman; kund. roman. Antiroman me ndërtekstorësi të veçantë. Ironia e antiromanit. Antiroman dialogues e polemik. Ai ka botuar një antiroman. Shkruaj antiroman.

AUTOSHTËPIZË

AUTOSHTËPÍZ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Autoshtëpi e vogël, që ofron kushte minimale jetese, një dhomë për fjetje dhe një hapësirë për ruajtjen e gjërave personale, që përdoren për rrugë më të shkurtra në natyrë ose në kampingje të fundjavës. Autoshtëpizë verore. Udhëtuam me autoshtëpizë.

FEMEMË

FEMÉM/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT gjuh. Formë minimale gjuhësore hipotetike e të folurit të hershëm pa një kuptim të caktuar, por me funksion dallues. Studimi i fememave.

MAKSIMALE

MAKSIMÁL/E,~JA f. Niveli më i mirë ose më i lartë i mundshëm, më i miri ose më i madhi ndër të gjithë, caku më i lartë i diçkaje, kufiri më i sipërm; kund. minimale. Maksimalja e të ardhurave. Bëri maksimalen me ato mundësi që kishte. Mori maksimalen e dënimit. Demonstroi maksimalen e zotësisë dhe të talentit.

MBULUESHËM

MBULÚESH/ËM (i), ~ME (e) mb. Që mund të mbulohet; kund. i pambulueshëm. Zona të mbulueshme me internet. Shuma minimale e mbulueshme. Kostot e mbulueshme.

MINIMAL

MINIMÁL,~E mb., libr. Më i vogli a më i ulëti ndër të tjerët në një shkallëzim të caktuar, i shkallës më të ulët a i cakut më të poshtëm; i vogël, i ulët e i tillë sa më s’bëhet; kund. maksimal. Kërkesa minimale. Me mbështetje minimale. Temperatura minimale. Koha minimale e nevojshme për diçka. Çmime minimale. Kufiri minimal. Pension minimal. Paga minimale. Të ardhura minimale. Mori dënim minimal.

MINIMUM

MINIMÚM,~I m. sh. ~E, ~ET 1. kryes. nj. Sasia më e vogël ose shkalla më e ulët ndër të tjerat në një radhë të caktuar, madhësia minimale; caku më i ulët a më i poshtëm deri ku mund të arrijë diçka; më e pakta; kund. maksimum. Minimumi i domosdoshëm i mjeteve për të jetuar. Minimumi i njohurive. Minimumi i mundësive. Minimumi i të ardhurave (i shpenzimeve). Minimumi i kohës (i punës, i pagës). Minimumi është tri ditë. Pakësohet uji i lumit në minimum. Dha (mori) minimumin në punë. Ofron minimumin e shërbimeve. Rriten minimumet dhe maksimumet e vlerave ekstreme të temperaturave të motit. Minimum biologjik (biol.) caku më i ulët temperaturës, prej të cilit fillojnë proceset jetësore të organizmave dhe nën të nuk vazhdojnë.
2. drejt., bised. Dënimi më i vogël; kund. maksimum. I dhanë minimumin. U dënua me minimumin. Rriten në mënyrë të qartë të gjitha minimumet e dënimeve.
3. meteor. Zonë e shtypjes atmosferike më të ulët; kund. maksimum.

NORMATIVË

NORMATÍV/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Tregues i sasisë së materialit, të energjisë e të shpenzimeve të caktuara për të prodhuar diçka në kushte më të mira të organizimit të prodhimit. Normativë e planifikuar. Normativa e lëndëve të para (e shpenzimeve të materialeve). Normativa e konsumit për njësinë e prodhimit. Mallra mbi normativën. Ulin (shkurtojnë) normativat. Normativë minimale. Normativë të re masash. Normativë e re e sigurisë rrugore.

PRURJE

PRÚRJ/E,~A f. sh. ~E, ~ET 1. Veprimi kur bie, kur sjell a mbart diçka.
2. Sasia e ujit e shprehur me metra kub ose me litra në një sekondë që llogaritet se rrjedh në një prerje tërthore të lumit, të kanalit etj. Prurja vjetore (mesatare, e zakonshme). Prurjet e lumenjve (e përrenjve). Matin prurjen. Prurje maksimale (gjeogr.) sasia maksimale e ujit që mbart një rrjedhje ujore në një kohë e në një vend të caktuar. Prurje minimale (gjeogr.) sasia minimale e ujit që mbart një rrjedhje ujore në një kohë e në një vend të caktuar. Prurje e ngurtë (gjeogr.) sasia e materialit të ngurtë që mbart një rrjedhë uji.
3. Çdo gjë që sjell me vete rrjedha e lumit, e një kanali etj. Prurje e ngurtë prurje me lëndë të ngurta, si gurë, zhavorr etj. Pastruan shtratin e lumit nga prurjet. Prurje vëllimore.
4. Arritje në një punë. Prurjet e reja në studimet albanologjike (në shkencat matematikore, në shkencat ekonomike, në nanoteknologji, në kompjuteristikë).
✱Sin.: mbartje, sjellje, zhvendosje, njoftim, paraqitje, parashtrim, sjellje.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.


© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 — Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.

www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë