Fjalori

Rezultate në përkufizime për “mbles”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

KALLAUZ

KALLAÚZ,~I m. sh. ~Ë, ~ËT bised. 1. vjet. Njeri që e njeh mirë vendin përreth dhe mundorientojë dikë duke i treguar se në çfarë udhë duhetkalojë, pa pasur problemerastit; udhërrëfyes. Fëmijët shoqëroheshin (drejtoheshin) nga një kallauz.
2. fig., keq. Njeripaguhet për të kryer një shërbim keqdashës; avokat i korruptuar i dikujt; spiun. E kapën (e gjobitën) kallauzin.
3. fig. Ndërmjetës për të rregulluar një punë a çështjekryhet me anë familjariteti a nepotizmi, në interesngushtëdikujt; shkes, mbles. Martesë me kallauz. Fshatiduket s’do kallauz (fj. u.).
4. Çelës kopil, që mundhapë çdo derë. E hapi derën (portën) me kallauz.
Sin.: udhërrëfyes, spiun, shkes, mbles, ndërmjetës, lajmës, kopil.

LAJMËS

LÁJMËS,~I m. sh. ~, ~IT vjet. 1. etnogr. Ai që shkonte te njerëzit e vajzës për ta kërkuar nuse për dikë, ai që hynte për të bërë një fejesë; shkues, mblesës, krushqar, mesit. Peshqeshi i lajmësit. Çoi (dërgoi) lajmës. Më parë fejoheshin me lajmës. Në krye të gostisë qëndronte lajmësi.
2. Ai që dërgohej për të thirrur ose për të njoftuar njerëzitraste gëzimi a hidhërimi, lajmëtar. Lajmësi i fshatit.
Sin.: mbles, thirrës, lajmëtar, fjalëtor, kasnec.
*Mish pas lajmësi.

MBLES

MBLES,~I m. sh. ~Ë, ~ËT etnogr. Lajmës, shkues. Erdhi krushku me mblesin.

MBLESATAR

MBLESATÁR,~I m. sh. ~Ë, ~ËT Ai që bën mblesëri, lajmës, mbles. Mblesatari merrte përsipër lidhjen e krushqisë.

MBLESË

MBLÉS/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT etnogr. 1. Fejesë me mbles, mblesëri. Bëri një mblesë.
2. Lajmëse, shkuese. Mblesa plakë u gëzua.

MBLESËRI

MBLESËRÍ,~A f. sh. ~, ~TË dhe ~RA, ~RAT kal. Lidhja e krushqisë me anë të mblesit, fejesa a krushqiabëhej me mbles; puna e mblesit; shkuesi, lajmësi. U fejua me mblesëri. Kishte qejfbënte mblesëri.

MBLESËS

MBLÉSËS,~I m. sh. ~, ~IT Mbles. Dërguan mblesës dhe e mbluan vajzën.

MBLESËTAR

MBLESËTÁR,~I m. sh. ~Ë, ~ËT Lajmës, mbles. Si mblesëtar ai kishte bashkuar shumë çifte.

MESIT

MESÍT,~I m. sh. ~Ë, ~ËT 1. etnogr. Mbles, lajmës, mestar, mesës. Punabën mesiti. Erdhi mesitilypë çikën. Vinin mesitë prej katundeve të tjera. Këngë mesiti këngë fejese.
2. Shpërblimi që i jepet mblesit.

MESTAR

MESTÁR,~I m. sh. ~Ë, ~ËT vjet. 1. Ndërmjetës për të pajtuar njerëzit, për të shuar grindjet a mosmarrëveshjet ndërmjet dy palëve, për të ndrequr ndonjë punë etj.; mesës. Fusnin mestarë. Mallin e ndanin me mestar.
2. etnogr. Mbles, lajmës.

MESËS

MÉSËS,~I m. sh. ~, ~IT 1. Ndërmjetës, mestar. Hyri si mesës.
2. etnogr. Mbles, lajmës. Dërgoi mesësin.

NDËRHYRËS

NDËRHÝRËS,~I m. sh. ~, ~IT 1. Ai që shkel me dhunë në një vend tjetër për ta pushtuar ose për të shtypur një lëvizje revolucionare a çlirimtare. Lufta kundër ndërhyrësve të huaj.
2. Ai që ndërhyn si ndërmjetës për punën e një tjetri. E vështruan ndërhyrësin me qortim.
3. Ai që ndërhyn për të marrë fjalën në një mbledhje etj. Dëgjova me vëmendje një numër ndërhyrësish në sallë.
4. drejt. Ai që paraqitet në një çështje gjyqësore për të mbrojtur një interes vetjak ose për të mbështetur njërën palë. Ndërhyrësi kryesor.
5. etnogr. Mesës, mblesëtar.
Sin.: shkelës, pushtues, ndërmjetës, mbrojtës, mesës, mbles, mblesëtar, lajmës.

NDËRMJETËS

NDËRMJÉTËS,~I m. sh. ~, ~IT 1. Ai që hyn në mes të dy palëve për të arritur një marrëveshje, për të bërë një punë ose për të zgjidhur një grindje. Ndërmjetës tregtar. Ndërmjetës për mosmarrëveshjen (për zgjidhjen e konfliktit). Në rolin e ndërmjetësit. Hyri si ndërmjetës. Ndërmjetës ndërkombëtar. Ndërmjetës financiar. Si ndërmjetës ka një familjarafërt. Roli i ndërmjetësit. Dhoma Kombëtare e Ndërmjetësve.
2. etnogr. Ai që ndërhyn për të bërë një fejesë; lajmës, mbles. Fejesë pa ndërmjetës. U martua me ndërmjetës. E gjeti nusen me ndërmjetës.
3. etnogr. Ndërmjetës bese ai që shkonkërkojë besë nga familja e të vrarit për familjen e vrasësit; pajtues gjaqesh.
4. Ai që shërben si bartës, si ndërlidhës a si pikë kalimi në mes të dy sendeve a dy dukurive. Ndërmjetës e përhapësbaktereve. Ndërmjetës për kryqëzimin e pemëve.
Sin.: ndërhyrës, sekser, lajmës, shkues, mbles, mesit, mestar, bartës, ndërlidhës, dëshmitar, mesës, i ndërmjetëm, ndërhyrës.

RRUGËTAR

RRUGËTÁR,~I m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Ai që ka marrë rrugënkëmbë për të shkuar në një vend; udhëtar. Para shtëpisë së tij kalonin rrugëtarëshumtë. I ndihmonte shumë rrugëtarët.
2. Lajmës, mbles. Dërgoj rrugëtar. Priti rrugëtarin.

SHKELBALTËS
VERTEKAÇ

VERTEKÁÇ,~I m. sh. ~Ë, ~ËT keq. Mesit; shkues (thuhet me tallje a përbuzje).
Sin.: lajmës, mbles, mblesëtar, shkes, sndërmjetës.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.