Fjalori

Rezultate në përkufizime për “kupac”

Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor

BOROKAÇË

BOROKÁÇ/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT Kupac prej lëvoreje ahu. Mbledh luleshtrydheborokaça.

BUBLAR

BUBLÁR,~III m. sh. ~Ë, ~ËT 1. bot. Një lloj bimebën kungujvegjël e të rrumbullakët, kryesisht për zbukurim.
2. Kupac ku bariu mban kripën për bagëtinë; susak për ujë. Mbushi bublarin me kripë (me ujë).

HAVAN

HAVÁN,~II m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Enë e thellë prej metali, prej druri etj., që shërben për të shtypur gjërangurta (si arra, bajame, hudhra, kripë, piper etj.). Havan tunxhi (porcelani, qelqi). Havan druri (i drunjtë). Havani i arrave (i piperit, i hudhrave, i orizit, i kripës). Havan farmacie. Shtypësi (doreza, çoku, bishti) i havanit.
2. Vegël për të grirë duhanin, çark duhani. Havani i duhanit. Thika e havanit. Duhan havani.
3. ~A, ~AT vjet., usht. Armë artilerie me grykëshkurtër e të gjerë, që përdorej për të hedhur gjyle, mortajë. Havan i rëndë (i vogël). E qëlluan (e rrahën) me havana.
Sin.: shtypës, shterë, shtypec, shtypar, kutulishte, dumb, kupac, tokmak; çark, mortajë, henik.
Rreh (grin, shtyp) ujë në *havan (dikush). E shtroihavan (dikë) e detyroi me forcë që të bindet; e nënshtroi me dhunë; i theu hundët (dikujt).

KUPAC

KUPÁC,~I m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Kupore me gjizë a me djathë, ku bariu mban ushqimin e përditshëm për veten.
2. Shtypës hudhrash etj. Shtyp hudhrakupac.
Sin.: kupore, shtypës, havan.

KUPORE

KUPÓR/E,~JA f. sh. ~E, ~ET Enë e vogël zakonisht prej druri, në trajtën e një kupe a gote; kupac; kupë. Kupore e gjizës (e djathit).
Sin.: kupë, gotë, kupac.

KUPË

KÚP/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Enë e rrumbullakët e pak e thellë, prej balte, prej qelqi, prej porcelani etj., që përdoret për të pirë ujë, qumësht a lëngje; gotë. Kupë qelqi (e drunjtë). Dy kupa verë.
2. Sasia e ujit, e lëngut, e rakisë etj., aq sa nxë kjo gotë. Piu dy kupa plot.
3. mjek., kryes. sh. Gota qelqi që i hidhenshpinësëmurit kur është ftohur; kupëz. I hodhi kupashoqit.
4. sport. Vazo e zbukuruar që i jepet fituesitfund të një gare a të një kampionati. Fitoi kupën.
5. spec. Diçka e ngjashme, në trajtën e një ene të tillë. Kupa e gjurit (anat.) kocka e rrumbullakët e gjurit. Kupa e kokës maja e kokës, tepeleku. Kupa e qiellit (astr.) hapësira qiellore.
6. Kupac.
7. edhe si mb. Një ndër katër letrat e bixhozit me shenjën si zemërngjyrëkuqe; lojë bixhozi, ku vlerën më të madhe e ka kjo letër. Letër kupë. Loja kupë. Luajmë kupën. Hodha kupën.
Sin.: gotë, kupëz, filxhan, ventuzë, kupac, vazo.
Bën kupa gjithë ditën (dikush) tall. e kalon kohën duke bërë një punëpafrytshme; ngul qepë e shkul hudhra; trazon baltën me shkop. E bëri *shuk e kupë (diku a diçka). E derdhi kupën (dikush) e kaloi masën (në sjellje e në veprimekëqija), e teproi, nuk durohet më; e mbushi kupën; e kaloi (e kapërceu) kufirin. U derdh kupa kaloi çdo masë e kufi, u teprua, nuk munddurohet më; u mbush kupa. Ha *bukën e përmbys kupën (dikush). I jep kupës (dikush) është i dhënë pas pijes, i pëlqenpijë raki; e nget kupën. M’u këput kupa e gjurit u lodha shumë, u rraskapita, m’u prenë fuqitë; ranë (m’u këputën) kryqet; më ranë këllqet; më ranë (m’u këputën, shtira) brinjët.kupëqiellit fort, me zë shumëlartë, sa ka fuqi; sa i ha zëri; sa i ha fyti; sa i ha gurmazi; me sa ka në kokë. E mbushi kupën (dikush) ka bërë aq shumëkëqija sa nuk munddurohet më, nuk mundshkohettutje ashtu; u derdh kupa; nuk mban më ujë pilafi (orizi, vera). Ngre (çoj) kupën (*gotën). E ngrekupë të *qiellit (në qiell) (dikë a diçka). Për ta pirëkupë shumë i bukur (kryesisht për vajza e për djemrinj); shumë i mirë nga pamja e nga sjelljet; t’i marrësh (t’i rrëmbesh) kokën (kryet) (dikujt); t’i presësh (t’i këputësh) kokën (kryet) (dikujt); merrqafë (dikush). I thaj kupën (dikujt). 1. E lë pa gjë; ia marr e ia prishgjitha, e varfëroj krejt; e lë lakuriq dikë; e lë gisht (dikë); e lë kripë (dikë); e lë trokë (dikë). 2. Tregohem shumë i shkathët dhe ia hedh lehtë dikujt.

SLLOPEJTË

SLLOPÉJT/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT bised. Kupë e drunjtëmbërthehet me kapak, kupac. Djaloshi rrëmbeu sllopejtën e u nis për rrugë. I mbushi sllopejtat me gjellën e ngrohtë dhe dolihante jashtë.

TAS

TAS,~II m. sh. ~E, ~ET 1. Enë e thellë dhe e rrumbullakët, në madhësi dhematerialendryshmepërdoret për gjellë, për bulmet ose për ushqimetjera; sasianxë një enë e tillë; kupore, kupac, misur, çanak. Tas kosi. Tas trileçeje. Tase ushqimesh. Një tas fasule (pilaf, qumësht, kos). Një tas me miell (me gjizë, me gjalpë, me supë, me ashure, me pilaf, me qershi, me fiq). Mbushi tasin. S’matet deti me tas. (fj. u).
2. Filxhan i madh e pa bisht, i ngjashëm me gotën, zakonisht prej balte, prej metali etj. Tas porcelani (qelqi, balte, druri, kauçuku, metali). Pi me tas. Tas uji. Një tas çaj tas (i mbushur) me çaj. Një tas çaji tas (enkas) për çaj. Bleu katër tase çaji tase shërbejnë për të hedhur çaj. Piu dy tase çaj tasembushur me çaj.
3. Gotë metalike. Pi ujë me tas floriri është shumë i pasur ekonomikisht. Tas Stambolli pjatë bakri e thellë. Tas hamami enë e vogël ujishërben për të marrë ujë nga kazani e për t’u shpëlarë; kokme, sapllak, safë.
Sin.: kupore, kupac, misur, çanak, filxhan, gotë, kokme, sapllak, safë.
E do *përshesh në tas (diçka). Hane tas, hane hamam! tjetër për tjetër; hane Sham, hane Bagdad. Ta prish *dasmën për një tas çorbë (dikush). Tas çorbe mospërf. njeri pa vlerë e pa rëndësi, të cilin nuk e do e nuk e përfill asnjeri; lëng groshe mospërf.; gozhdë e ndryshkur keq.; trëndelinëthere! tall.; hije shtogu.

TOKMAK

TOKMÁK,~U m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Copë trungu me dy drurë paralelë në dy anëtpërdoret si vegël pune për të thyer plisaarë, për të ngjeshur dheun etj. Koka e tokmakut. Shtypin (rrahin, sheshojnë) dheun me tokmak.
2. Çekan i madh hekuri, që përdoret për të thyer gurë; vare. Thyejnë gurët me tokmak.
3. Dru i rëndë, i rrumbullakët dhe i gdhendur, me të cilin qeleshepunuesi i bie dredhësharkut kur lënuret lesh. E rreh me tokmak.
4. Çekan i madh druripërdor samarpunuesi, maj. Tokmak samarxhinjsh.
5. Dorëz a goditëse e metaltë, e vendosurderë, që shërben për të trokitur, çok. Trokiti me tokmak. I ra tokmakut.
6. Kupac për të shtypur hudhra, arra etj.; havan. I shtypitokmak.
7. si mb. Gdhe, kokëgdhe, kokëtrashë.
Sin.: çekan, vare, maj, mësukë, çok, trakullore, kupac, shtypës, havan, gdhe, kokëgdhe, kokëtrashë.

Ky fjalor është domosdoshmëri për shkrimtarët e për publicistët, për shkollarët e për studentët, për mësuesit e për pedagogët, për studiuesit e për këdo që merret me përdorimin e kultivimin e gjuhës amtare.

Ai u vjen në ndihmë gjithë atyre që merren veçanërisht me gjuhën e shkruar, por edhe të folur, me krijime e me përkthime, me hartimin e fjalorëve të tipave të ndryshëm etj.

...lexo më tepër.