Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
ALOGJÍZ/ËM,~MI m. sh. ~MA, ~MAT 1. libr. Mendim që i kundërvihet logjikës, që mohon rëndësinë e logjikës; mungesë e logjikës a e të arsyetuarit në një veprim apo në një situatë. Reagimi yt ishte një alogjizëm.
2. filoz. Parim filozofik që mohon rëndësinë e logjikës në dije dhe i jep përparësi besimit dhe intuitës mbi arsyetimin racional. Debatuesi përdori disa alogjizma.
3. let. Figurë stilistike me të cilën arrihet efekt komik dhe ironik duke shmangur arsyet dhe konvencionet logjike; shmangie e qëllimshme e lidhjeve logjike në të folur për qëllime stilistike. Drama e absurdit është e mbushur me alogjizma.
4. mat. Palogjikësi; mungesë logjike.
✱Sin.: alogjikë, palogjikësi, jologjikësi, paarsyeshmëri, palogjikshmëri, pakuptimësi.
DEMÉK pj., bised. 1. Përdoret për të shprehur habi ose dyshim ndaj asaj që thotë dikush. -Demek, ai ishte! - Demek se paske ditur ti! - Demek, s’dashka ai!
2. Përdoret për të përforcuar atë që thuhet, duke shprehur edhe një qëndrim ironik a mospërfillës. - Dembel që është, demek. - Qenka një i pagdhendur ky, demek.
3. Gjoja, kinse. - E bëri, demek, për hatër. - Ia dha, demek, si për mik. - Bënte, demek, sikur s’dinte gjë.
4. si fj. ndërm. Domethënë; pra (përdoret zakonisht në fillim të një fjalie për të përmbledhur atë që ka thënë dikush më përpara). - Demek, ne nisemi nesër. - Demek, i mbarove të gjitha. - Demek, kështu thua ti!
✱Sin.: atëherë, kështu, ashtu, pra, gjoja, kinse, domethënë.
PAKOMUNIKÚESH/ËM (i), ~ME (e) mb. Që nuk është i komunikueshëm; kund. i komunikueshëm. Ironik dhe jo rrallë i pakomunikueshëm. Largësia i bëri njerëzit më të ftohtë e të pakomunikueshëm. Enë të pakomunikueshme (fiz.).
QESËNDÍSËS,~E mb. Që synon të vërë në lojë dikë; që bëhet me qesëndi; tallës. Vështronte me një buzëqeshje qesëndisëse. Dha përgjigje qesëndisëse.
✱Sin.: shpotitës, përqeshës, ironik.
SE pj. 1. Përdoret në fund të një fjalie pyetëse ose habitore për të theksuar ngjyrimin e saj shprehës, emocional ose ironik; pa. Kush e besonte se? Sa mirë se! Sa bukur se! E në ç'kushte se! Sa hije të paska se! Punonin, e ç'të punuar se!
2. Përdoret përpara përemrave pyetës e të pacaktuar dhe ndajfoljeve që shërbejnë për të pyetur në fjali dëftore a thirrmore për t'u dhënë kuptim të papërcaktuar. Se kush e mori. Se kush vajti. Se nga u zhduk! Se çfarë po çuçurinin njëra me tjetrën. Se ç'dreqin pati! Se ç'i ra (ç'i erdhi, ç'i hipi) në kokë!
3. Përdoret në togje me pjesëzat “po” dhe “jo” të përsëritura për të theksuar pohimin a mohimin. Po se po. Jo se jo.
♦ Më se... në shkallën më të tejme të asaj që është, plotësisht, krejt, shumë (p.sh. Është më se e vërtetë (e drejtë). Ishte më se i bindur. Se mos... përdoret për t'i dhënë shprehjes një ngjyrim dyshimi, mospranimi ose përbuzjeje, ironie.
Ç’I përem. pyetës 1. Përdoret në fjali pyetëse për të pyetur drejtpërdrejt ose tërthorazi për një send, frymor, dukuri tipar a një veprim të panjohur që duam ta dimë (përdoret përpara foljeve); çfarë. Ç’po bën? Ç’po ndodh? Ç’është kjo? Ç’ka ngjarë? Ç’do nga unë? Ç’ka aty? Ç’të tha? Ç’e ke atë? Ç’ju solli këtu? Ç’është? bised. çfarë po ndodh?, si është puna?, çfarë kërkon? Ç’u bë? bised. a) ku vajti?, ku shkoi?, b) çfarë ndodhi?
2. Përdoret në fjali pyetëse për të pyetur drejtpërdrejt ose tërthorazi për natyrën, llojin, tiparet a veçoritë, shenjën e karakteristikat e një frymori, sendi, dukurie ose veprimi (përdoret përpara emrave në rasën emërore ose kallëzore të pashquar); cili, çfarë. Ç’punë bën? Ç’njeri është? Ç’libër doni? Ç’kuptim ka? Në ç’klasë je? Me ç’mjete do të nisemi? Në ç’orë? Nga ç’anë të kaloj? Në ç’vend? Në ç’gjuhë? Prej ç’lënde është bërë? Me ç’detyrë është ngarkuar?
3. Përdoret për të pyetur për punën a detyrën e një njeriu në marrëdhënie me të tjerët ose për lidhjet e tij familjare etj.; çfarë. Ç’e ke atë djalë? Ç’e ka babai yt atë? Ç’je ti këtu? Ç’e keni atë në zyrë?
4. Përdoret në fjali thirrmore kur shprehim habi për shkallën e shfaqjes së tipareve të një frymori, sendi, dukurie a të një veprimi; çfarë. Ç’gëzim i madh! Ç’trim që ishte! Ç’punë e madhe! Ç’ditë e bukur! Ç’njeri i keq! Ç’budallallëk! U bë festë e ç’festë!
5. Përdoret në fjali thirrmore ose në pyetje retorike që nënkuptojnë përgjigjen mohuese “asgjë” (përdoret para një foljeje); çfarë. E ç’është ai? E ç’e gjeti? Ç’fituam? Ç’ka për t’u çuditur?! Ç’mund të jetë më e rëndësishme se kjo?!
6. Përdoret në fjali thirrmore që shprehin habi ose në fjali mohuese që nënkuptojnë përgjigje pohuese me kuptimin “gjithçka”, “çdo gjë”, “çmos”; çfarë. Ç’nuk bën! Ç’nuk kishte atje! Ç’nuk i tha! Ç’kam parë atje! Ç’ka hequr!
7. Përdoret së bashku me pjesëzën “ja” kur dikush fillon të tregojë a të numërojë diçka drejtpërdrejt ose kur e mbyll tregimin a numërimin; çfarë. Ja ç’tha ai. Ja ç’dëgjova. Ja ç’më ndodhi. Ja ç’kam marrë. Ja ç’më dhanë.
8. Përdoret së bashku me pjesëzën “ja” për të shprehur habi, kënaqësi, zemërim, përçmim etj.; çfarë Ja ç’na qenka! Ja ç’paska bërë! Ja ç’vete e bën! Ja ç’do të thotë të mos punosh!
9. Përdoret në disa togje foljore që shprehin veprimin a gjendjen në mënyrë të theksuar nëpërmjet përsëritjes së foljes; çfarë. U bë ç’u bë... Të gjeti ç’të gjeti...U tha ç’u tha... Të bëhet ç’të bëhet... Kjo qenka ç’qenka! Kësaj i thonë ç’i thonë! Mori ç’mori dhe iku. Bënte ç’bënte... Di ç’di...Pa ç’pa...
10. bised. Përdoret në fjali pyetëse, por në të vërtetë shpreh kuptim mohor në formë këshille të asaj thënieje; çfarë, për çfarë (zakonisht me intonacion ironik). Ç’ia vë re?! mos ia vë re. Ç’e pyet kot! mos e pyet kot. Ç’lodhesh me të! mos u lodh me të. Ç’e dëgjon atë? mos e dëgjo atë.
11. bised. Çfarë, për çfarë, për cilin qëllim, përse; çfarë, për çfarë shkaku, për cilën arsye, pse. Ç’të duhet? Ç’më rri aty? Ç’ta marr kot? Ç’e kërkon? E ç’të vete? Ç’të ta them kot? Ç’i ke ato para? Ç’më je nxirë ashtu? Ç’e do! është e kotë tashmë, nuk vlen, nuk duhet.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë