Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
CINXAMÍ,~U m. sh. ~NJ, ~NJTË zool. (lat. Troglodytes troglodytes) Zog shumë i vogël, i ngjashëm me trumcakun, që ka ngjyrë të murrme dhe që rri nëpër ferra; zogu i ferrës, zogu i miut; zogu i shtrigës, miu i egër.
✱Sin.: bishtmiu, camakuqi, camërliku, camërliu, caremliu, cerrmiu, cëmërliku, cëra, cërcërja, cërkakeqi, cërmëliu, cërri, cfoleku, cicakuqi, cicerri, cicërrmiu, cicrri, cinaferri, cinaku, cinoku, cinxakuqi, cinxulli, cirkakeqi, corkali, çafrraku, çakferri, çarramiu, çerri, çuçri, çufrraku, drizarja, ferraku, ferrci, ferrësi, grykakuqi, gushaspeci, gjysmamiu, gjysmazogu, hërlami, micaku, torozani, veshmiu.
FÉRR/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. bot. (lat. Rubus plicatus) Emërtim i përgjithshëm për shkurre e bimë të egra me shumë degë dhe me gjemba. Degë ferre. Gjemb ferre. Gardh me ferra. Pres ferrat.
2. bot. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta që tregojnë lloje të ndryshme ferrash. Ferra e iriqit (lat. Chaerophylum temulum). Ferra e patës (lat. Sonchus oleraceus).
3. Degë a kërcell nga kjo shkurre; gjemb. Ishte shpuar nga një ferrë.
4. bot. Gjembaç. Gjethet e ferrës.
5. fig. Diçka e keqe ose njeri i keq që na pengon të ecim përpara, që na nxjerr vështirësi e telashe; gjë e keqe; hall i madh. Zhduk ferrat.
6. fig. Njeri që u ngjitet pas të tjerëve e i mërzit, që nuk të ndahet e s'të lë të qetë. I ishte bërë ferrë.
✱Sin.: manaferrë, drizë, gjemb, gjembaç, rrodhe, rrodhëz, rrëgjyrë, gërthje, spicë.
♦ *Bar në ferra. M’u bë ferrë (dikush) përb. m’u ngjit pas sa më mërziti, m’u qep e nuk më ndahet për diçka, nuk më shqitet pa ia përmbushur kërkesën; m’u bë rrodhe; m’u bë këpushë; m’u bë baltë pas këpuce. M’u bë ferrë (*halë) në sy (dikush). E ka ferrë në sy (dikë) shih e ka halë në sy (dikë). I bëhet (i duket) ferra Brahim (dikujt) ka frikë për çdo gjë, trembet për çdo gjë, çdo gjë i duket e frikshme e kërcënuese; i bëhet gogol. Çau ferrën (dikush) iku me të katra, u largua shpejt e për të mos u kthyer më; ua mbathi, u arratis; çau dushkun; ua mbathi (ua dha, u ra, ua theri) këmbëve. Eja ferrë e më gërric! thuhet për dikë që kërkon sherr, që kërkon shkak që të zihet me dikë, që është gati të bëjë sherr në çdo rast; shpie këmbën për gjemb (dikush); kërkon këmbë për gjemb (dikush); hahet me rrobat e trupit (dikush). Ferrë ndër lule keq. njeri i keq, që prish e dëmton, që nuk durohet në një mjedis të mirë. Nga ferra e vogël del lepur i madh fj. u. nga diçka që nuk duket a nga dikush që nuk ta mbush syrin, mund të vijnë rrjedhoja të rëndësishme a të arrihen gjëra të mëdha; në kishën e vogël fle një prift i madh fj. u. E hodhi një gur në ferrë (dikush) shih e hodhi një gur në ujë (dikush). I hynë ferrat (dikujt) filloi të shqetësohet për diçka; i hyri dyshimi e s’është i qetë derisa të sqarohet gjithçka; i hyri krimbi. Nuk i hyn ferrë në këmbë (dikujt) nuk vuan fare, nuk heq keq në jetë; nuk pëson asgjë; s’ka asnjë humbje; nuk i hyn gjemb në këmbë. Jam në (mbi) ferra shih rri në (mbi) gjemba. E kam ferrë nëpër këmbë (dikë a diçka) më shqetëson vazhdimisht, më bezdis e më pengon shumë; s’më ndahet dikush a diçka që s’e dua; m’u bë barrë (dikush a diçka); e kam gjalmë nëpër këmbë. S’ka ku ta kapë ferra (dikë) është shumë i varfër e i leckosur; s’ka gjë prej gjëje; s’ka ku ta zërë (ku ta kapë) qeni. E la *leshin nëpër ferra (dikush). Mori ferrën (diçka) u përhap kudo (fjala, lajmi etj.); e morën vesh të gjithë diçka; mori dheun. E mori ferra uratën mori fund diçka, është prishur a shkon tatëpjetë e nuk ndreqet më; s’ke ç’i bën, s’kthehet më mbrapsht. Mban ferra lakuriq (dikush) bën diçka shumë të vështirë e të mundimshme pa ndonjë arsye; ecën mbi driza. Të mbiftë ferra në derë! mallk. të rëntë një e keqe e madhe e t’u shofshin të gjithë!, mbetsh pa njeri!; të dalshin hithra në vatër!; t’u shoftë pragu!; t’u mbylltë dera (t’u mbylltë)!, edhe shak. I kanë mbirë ferrat (dikujt) keq. ka vdekur me kohë, është harruar; i ka mbirë bari një pëllëmbë; ia ka mbuluar varrin bari; i është bërë bari sa hanxhari keq. Mbjell ferra nëpër këmbë (dikush) krijon pengesa e vështirësi që të ndalojë përparimin e dikujt në një punë; i vë (i fut) shkopinj në rrota (dikujt); i vë gur në rrota (dikujt). Ia mbylli *derën me ferrë (dikujt). *Mëllenjë në ferra keq. (I tregoi) ferrë e përrua (dikujt) i mësoi gjithçka, ia tha të gjitha, nuk i la gjë pa thënë; i zbrazi zemrën. I vuri ferrën (diçkaje). 1. E la krejt, e braktisi, s’kujdeset më fare për të; e mbylli për gjithnjë; i vuri drizën. 2. (dikujt). Nuk i la njeri pas, e shoi me tërë familjen, e fiku krejt, e shkretoi; ia shoi pragun; i vuri (i hodhi) rezen (shtëpisë, derës). I zuri ferra *këmbën (këmbët) (dikujt).
MANAFÉRRËS,~I m. sh. ~, ~IT Cinxami, ferrës, ferrak.
PÍRR/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. bot. (lat. Sesleria) Bimë barishtore me kërcell të trashë e të ashpër, me gjethe të gjata, të ngushta e me majë të mprehtë, që rritet zakonisht nëpër këneta. I shtroi pirrë bagëtisë.
2. Pjesa e parë e emërtimeve të pathjeshta për disa lloje pirrash: Pirra gëlqerore (lat. Sesleria calcaria). Pirra gjethegjerë (lat. Sesleria latifolia). Pirra e kaltër (lat. Sesleria coerulea) fangu i egër. Pirra e Korabit (lat. Sesleria korabensis). Pirra e Skënderbeut (lat. Sesleria robusta, Sesleria skanderbeggi).
3. Fara e gramit.
4. Gjemb i ferrës.
5. Ashkël e hollë; rrasë e hollë guri.
6. fig. Pisk i vapës; zheg.
7. fig. Vështirësi. S’ka parë pirrë me sy, ndaj bën ashtu!
♦ Ia di pirrën (dikujt) e njoh shumë mirë, hollësisht, me virtytet e veset që ka, deri në imtësi, ashtu si është; ia di gjuhën; (ia di) sa dhëmbë e dhëmballë ka në gojë (dikush); (e njoh) me rrënjë e me degë (dikë); (ia di, ia njoh) zorrët e barkut. Kam pirrën e zezë nuk kam asgjë, jam shumë i varfër, s’kam as para, as pasuri; nuk kam fituar asgjë nga një punë a nga një përpjekje; mbeta krunde; mbeta squfur; mbeta kripë (e shëllirë); mbeta teneqe; mbeta gisht; mbeta qiri. Ia ka pirë pirrën ia ka pirë lëngun.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë