Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
BUTÓN,~I m. sh. ~Ë, ~ËT 1. Sumbull prej metali, prej plastike etj. në aparate a në mekanizma, që shtypet për t’i vënë në punë; elektr. shtypël që bën lidhjen ose shkëputjen e një qarku elektrik. Butoni i ziles. Butonët e tastierës së kompjuterit. Butoni i mesazheve të telefonit. Butoni i aparatit fotografik (i televizorit). Shtyp butonin. Buton transmetimi. Butonë alarmi. Si me buton vetvetiu, pa asnjë punë a pa mundim.
2. Kopsë, mbërtheckë, sustë. Butonët e këmishës. Butonë me ngjyra. Butonë metalikë (plastike). Këmishë me butonë.
DYZÚES,~E mb. 1. Që shërben për të dyfishuar; që ka dy pjesë, dy funksione, apo dy vlera të ngjashme. Buton dyzues. Maskë dyzuese. Sistem dyzues për rritjen e fuqisë.
2. Që shpreh dyzim a lëkundje. Tension dyzues. Aspekte dyzuese.
3. si em. m. e f. Sipas kuptimit të mbiemrit. Dyzues sinjali. Dyzuesi në sistemin elektrik. Dyzuesit semantikë.
MBËRTHÝESH/ËM (i), ~ME (e) mb. Që mund të mbërthehet; i mbyllshëm; i kopsitshëm; kund. i pambërthyeshëm. Çantë me buton të mbërthyeshëm. Dorezë e mbërthyeshme. Rripa të mbërthyeshëm. Xhaketë me kapëse të mbërthyeshme. Kontaktor i mbërthyeshëm magnetik.
POTENCIOMÉT/ËR,~RI m. sh. ~RA, ~AT 1. fiz. Instrument për matjen e voltazhit, instrument që përdoret si ndarës i tensionit ose si rezistencë e ndryshueshme.
2. Rezistencë e kontrolluar me buton, që shërben për rritjen ose uljen e fuqisë a të vëllimit të zërit në një radio, televizor etj.
PÚLL/Ë,~AII f. sh. ~A, ~AT 1. Kopsë. Pulla fildishi. Pullat e palltos (e xhaketës, e këmishës, e pantallonave). Mbërtheu pullat. Iu këput pulla.
2. tek. Buton. Pulla e ziles elektrike. Pullat e fizarmonikës.
3. Koka (e gozhdës). Pulla e gozhdës.
4. Copë stofi, sa një kopsë e rrumbullakët, që i vihet dyshekut në shumë vende, nga lart e nga poshtë, për të mbajtur leshin a pambukun që të mos lëvizë. I qepi dyshekut pullat.
5. Arnë në një rrobë a veshje; arnë në këpucë, mballomë.
6. Copë letre katërkëndëshe, me një figurë dhe me emrin e shtetit të shtypur në të, që shitet me një çmim të caktuar zakonisht nga zyrat postare për t’u ngjitur mbi një letër, mbi një kartolinë, mbi një dokument, mbi një pako etj. që të tregohet se pagesa për shërbimin është kryer. Pullë poste. Pullë monopoli. Seri (koleksion) pullash. Album pullash. Mbledh (mban) pulla. I vuri pullën.
✱Sin.: kopsë, buton, komçë, follë, arnë, mballomë, kilzë.
♦ M’u bë pullë (dikush) përb. m’u ngjit, m’u qep dhe nuk më ndahet; m’u bë rrodhe; m’u bë ferrë. Pullë poste tall. njeri i ngjitur, që të qepet pas e s’të ndahet. S’ia vë për pulle (dikujt) nuk e përfill fare, s’dua t’ia di për të.
TAST,~I m. sh. ~E, ~ET muz. 1. Secila nga elementet e një vegle muzikore, që shtypet me gisht për të nxjerrë tingull; pjesë e ndarë me petëza në bishtin e disa veglave muzikore me tela. Tastet e pianos (e fizarmonikës, e organos). Tast i zi. Tast i bardhë. Tastet e zeza (e bardha). Tast abanozi. Tast fildishi.
2. tek., vjet. Dorezë me kokë në aparatin mors, së cilës i mëshohet për të dhënë shenjë të alfabetit në telegrafi; sumbull.
3. tek. Prekël, sumbull, buton në makinën e shkrimit a në një aparat, në një pajisje elektronike etj., që shtypet me gisht për ta vënë në punë. Tastet e makinës së shkrimit. U bie tasteve. Shtyp tastin. Tastet e kompjuterit, tastet e telekomandës.
✱Sin.: dorezë, sumbull, prekël, buton.
ZÍL/E,~JA f. sh. ~E, ~ET 1. Mjet prej tunxhi, si kambanë fare e vogël dhe me gjuhëz, që nxjerr tinguj dhe që zakonisht u varet bagëtive në qafë, acare; tingulli që nxjerr ky mjet. Zilet e kopesë. Tingëllimat e zileve. Rrethi i ziles. Zile dyjare dy zile të futura njëra brenda tjetrës. Zile trijare tri zile të futura brenda njëra-tjetrës. Bien (dëgjohen) zilet. I vënçin zilet! (mallk.) u turpëroftë! Ftujkëzë bardha me zile, / Rrugës së malit kur vije. (folk.). Ku mërzen cjapi me zile. (folk.). Kur ta varësh zilen, duhet t'i biesh. (fj. u.). Si shehu me zile, që ditën trembej nga mizat e natën hante buaj. (fj. u.). Nuk blihet më parë zilja, pasandaj lopa. (fj. u.). Vdekja nuk vjen me sëpatë në dorë, as me zile e me këmborë. (fj. u.).
2. Mjet prej metali, në trajtë koni e gjysmërruzulli, që punon me kurdisje, me rrymë elektrike etj., nxjerr tinguj të njëpasnjëshëm dhe përdoret për të lajmëruar dikë; tingulli që nxjerr ky mjet. Zile elektrike. Zile biçiklete. Zilja e telefonit. Zilja e derës. Zile me buton. Butoni i ziles. Zilja e mësimit (e pushimit). Orë me zile. Ra zilja. I bie ziles. E kam vënë në zile.
3. muz., vet. sh. Çapare, tingëza. Vallja e zileve. U bie zileve.
✱Sin.: acare, çapare, tingëza, lingë, cingëlimë, cingëliqe, çokale.
♦ *Derr me zile përb. *Gjarpër me zile keq. S’është *cjap për atë zile (dikush). Ka zile të madhe (dikush). 1. Ka autoritet e i shkon fjala; ka në dorë diçka e ka fuqi ta zgjidhë. 2. Është zemërmadh, është bujar. S’më lënë zilet e mia të dëgjoj këmborët e botës kam mjaft halle vetë dhe s’kam mundësi të merrem me hallet e të tjerëve. Pesë *dhi gjashtë zile. I var zilen ariut (dikush) shaka. është trim i madh, nuk merr parasysh asnjë rrezik; hahet me arium. I varën zilen (dikujt). 1. I ngarkuan një punë a një detyrë të rëndësishme, i dhanë një përgjegjësi; i varën këmborën. 2. keq. E nxitën, e shtynë, e kurdisën për diçka. 3. iron. E tallën, e bënë qesharak, e turpëruan; i varën këmborën; i varën (i vunë) teneqenë. I vë miut zile (dikush) trillon gjëra të paqena, shpif e përhap fjalë për gjëra që s’kanë ndodhur kurrë. I vë pleshtit zile (dikush) e fryn shumë diçka të vogël; vë re edhe cikërrimat, merret shumë me to dhe i zmadhon tej mase; i vë pleshtit fre; e bën mizën (pleshtin) buall; e bën qimen tra.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë