Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
ABSOLÚT,~E mb. 1. Që është i pavarur dhe i pandryshueshëm, që është i përhershëm, që nuk kushtëzohet nga diçka tjetër, që është diçka që ekziston ose qëndron më vete ose vetvetiu, që nuk krahasohet me diçka tjetër; kund. relativ. Shifër absolute. Madhësi absolute. Vlerë absolute. Ide absolute (filoz.). Fryma absolute. Identiteti absolut. Mosha absolute (gjeol.). Shkalla sipërore absolute (gjuh.). Shpejtësi absolute (fiz.). Lartësi absolute. Mbretëri absolute. Autokraci absolute. Pushtet absolut.
2. Që është i plotë e tërësor, që nuk varet nga rrethana a kushte, që nuk ka asnjë përjashtim a kufizim. Epërsi absolute. Njësimësi absolute. Qetësi absolute. Liri absolute. Drejtësi absolute. Mungesë (pamundësi) absolute. Temperaturë absolute (fiz.). Amnezi absolute (mjek.). Kampion absolut (sport.) sportist që ka fituar mbi kundërshtarët e tjerë në ndeshjet e një lloji të caktuar sporti. Zero absolute (fiz.). Shumicë absolute shumicë që e kalon gjysmën e tërësisë së numëruar, shumicë dërrmuese.
3. Që është i sigurt, i qartë, i padyshimtë, i prerë, i padiskutueshëm ose i pakontestueshëm; që nuk lëshon pe. Gjykim absolut. E vërteta absolute (filoz.). Substanca absolute (filoz.). Logjikë absolute. Vendim absolut. Nevojë absolute. Në mënyrë absolute.
4. Që nuk zbaton asnjë ligj, që nuk njeh asnjë kufizim, që ushtron pushtet të plotë, që e mban në dorë gjithë pushtetin; tiranik, despotik. Mbretëri absolute. Pushtet absolut. Sundim absolut. Mbret absolut. Sundimtar absolut.
5. gjuh. Që është i pavarur nga pjesët e tjera të fjalisë, që qëndron më vete. Ndërtim sintaksor absolut.
✱Sin.: i plotë, i tërësishëm, i sigurt, i palëkundur, i pakushtëzuar, i padyshimtë, i pakufizueshëm, tiranik, despotik, autokratik.
ABSOLUTÍZ/ËM,~MI m., libr. Sistem a formë qeverisjeje, në të cilin pushteti është i përqendruar në duart e një individi ose të një autoriteti të vetëm, zakonisht të një mbreti ose të një perandori që qeveris ose sundon pa kufizime nga ligje, nga institucione ose nga organe të tjera qeverisëse; sundim absolut. Kundër absolutizmit. Absolutizmi i sulltanit. Rënia (rrëzimi, përmbysja) e absolutizmit.
✱Sin.: autokraci, autoritarizëm, diktaturë.
ABSOLUTËSÍ,~A f., libr. Të qenët absolut, karakteri absolut i diçkaje; të qenët i prerë, i pakushtëzueshëm, i pakufizueshëm, i padiskutueshëm; kund. relativitet. Absolutësia e kohës dhe e hapësirës. Absolutësia e një gjykimi (e një mendimi).
✱Sin.: pakufizueshmëri, autoritarizëm, autokraci, diktaturë.
AUTARKÍ,~A f. sh. ~, ~TË pol. Koncept ekonomik dhe politik që nënkupton mbylljen dhe vetëmjaftueshmërinë e një shteti apo një komuniteti; ekonomi e pavarur nga tregtia dhe marrëdhëniet ekonomike me shtete të tjera, duke përmbushur të gjitha nevojat e veta brenda kufijve të saj; sovranitet absolut. Politika e autarkisë. Bie në autarki. Autarki ekonomike. Autarkia në ekonominë globale.
✱Sin.: autokraci, despotat, tirani, diktaturë, sundim, monarki, mbretëri, perandori, sulltanat.
AUTARKÍZ/ËM,~MI m. sh. ~MA, ~MAT pol. Ideologji që përqendrohet te pavarësia ekonomike dhe synon të shmangë varësinë nga burimet e jashtme; kontroll i plotë mbi ekonominë e shtetit për arsye të sigurisë kombëtare, për mbijetesën gjatë krizave eventuale globale ose për të ruajtur sovranitetin politik. Parimet e autarkizmit. Autarkizëm ekonomik (politik). Autarkizëm shtetëror.
✱Sin.: autarki, autokraci, despotizëm, monarkizëm.
AUTOKRATÍK,~E mb. Që mbështetet në autokraci, që ka si formë qeverisjeje autokracinë; absolut. Shtet (regjim) autokratik. Pushtet autokratik. Sundim autokratik.
✱Sin.: autarkik, despotik, tiranik, diktatorial, sundues, monarkik, mbretëror, perandorak, sulltanor, carist.
AUTOKRATÍST,~E mb., pol. Që mbështetet në autokraci, që ka si formë qeverisjeje autarkinë; që mbyllet brenda caqeve të ekonomisë së vet për plotësimin e të gjitha kërkesave. Ekonomi autokratiste. Shtet autokratist. Sistem autokratist. Marrëdhënie autokratiste.
✱Sin.: autarkist, despotist, tiranist, absolutist, monarkist, carist.
AUTOKRATÍZ/ËM,~MI m. sh. ~MA, ~MAT pol. Ideologji, sistem, mënyrë qeverisjeje ku vendimet merren nga një individ (autokrat) pa këshillim me popullin apo institucionet përfaqësuese të tij; ushtrim autoritar i pushtetit, pushtet absolut. Regjim autokratizmi. Parimet e autokratizmit. Autokratizëm shtetëror. Autokratizmi modern. Kthim drejt autokratizmit. Formë e autokratizmit. Ra në grackën e autokratizmit.
✱Sin.: autarkizëm, autarki, autokraci, absolutizëm, despotizëm, tiranizëm, monarkizëm.
AUTORITARÍZ/ËM,~MI m. sh. ~MA, ~MAT Formë e qeverisjes ose e udhëheqjes në të cilën pushteti përqendrohet në duart e një autoriteti të vetëm, të një lideri, një grupi ose një institucioni ku të drejtat dhe liritë individuale kufizohen dhunshëm; autokraci. Ideologjia e autoritarizmit. Parimet e autoritarizmit. Idetë e autoritarizmit.
✱Sin.: autokratizëm, autarkizëm, autarki, autokraci, absolutizëm, despotizëm, tiranizëm, monarkizëm.
TIRANÍ,~A f. 1. hist. Regjim ku një sundimtar i vetëm, që vinte në fuqi me dhunë, kishte pushtet absolut (në Greqinë e vjetër ose në Itali gjatë shekujve XIII-XVI); pushtet absolut i ushtruar nga një tiran; absolutizëm, autokraci.
2. libr. Qeverisje me dhunë e me të egër, sundim shtypës e barbar; qeveri despotike dhe mizore; autoritarizëm, despotizëm, diktaturë. Tirania fashiste (naziste). Luftë kundër tiranisë!
3. Sjellje e qëndrim prej tirani, marrja nëpër këmbë e dëshirave dhe e vullnetit të të tjerëve, pushtet absolut i ushtruar nga një tiran; despotizëm. Tirania e diktatorëve nuk njeh caqe.
4. fig. Shtrëngicë, detyrim, pushtet, fuqi që nuk i bën dot ballë; pasion tejet i madh për diçka. Tirania e pasioneve. Tirania e parasë. Tirania e modës (e drogës, e bixhozit).
✱Sin.: absolutizëm, despotizëm, autokraci, autoritarizëm, diktaturë.
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Fjalë që rimojnë ose mbarojnë me të njëjtat germa.
Kërko forma në përkufizime ose shembuj. _
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë