Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
ALUMÍN,~I m., kim. Metal i bardhë si argjendi i lehtë, i butë, që nuk ndryshket e që përdoret në industri, për tela, për enë, për ndërtimin e aeroplanëve etj. (simboli Al). Enë (lugë, pirun, pjatë) alumini. Tel (fletë) alumini. Uzinë alumini. Bashkëlidhjet e aluminit. Oksidimi i aluminit. Doreza alumini. Alumin i riciklueshëm. Kanaçe prej alumini. Radiatorë prej alumini. Aliazhe të aluminit.
ALUMINÓZ/Ë,~A f., mjek. Sëmundje e mushkërive që shkaktohet nga thithja e grimcave të pluhurit të aluminit për një kohë të gjatë; helmim nga alumini; fibrozë e mushkërive. Aluminozë e mushkërive. Diagnostikimi i pacientit me aluminozë. Vuan nga aluminoza.
ANDALUZÍT,~I m., kim. Lloj minerali që përbëhet prej aluminit dhe oksigjenit, që gjendet në shkëmbinjtë metamorfikë, në formë kristalore me ngjyrë të kuqërremtë, të kafenjtë, të gjelbër, gri a me reflektime të purpurta, që është i qëndrueshëm në temperatura të larta dhe që përdoret si gur i çmuar në unaza, vathë etj.
AUGJÍT,~I m. sh. ~E, ~ET min. Mineral i grupit të piroksenëve, që gjendet në shkëmbinjtë vullkanikë dhe në meteoritë e në planetë të tjerë, që ka përmbajtje të lartë të silikatit të kalciumit, të aluminit, të magnezit dhe të hekurit dhe që ka ngjyrë të zezë ose të gjelbër në të mbyllët. Augjit me strukturë kristalore. Augjit i zi.
DHISK,~U m. sh. DHÍSQE, DHÍSQET 1. Tabaka për të qerasur miqtë ose për të shërbyer kafe, pije, ëmbëlsira etj. Nusja doli me dhisk në dorë. Vë në dhisk. Dhisku i aluminit. Lashë dhiskun te vendi.
2. Tabaka e rrumbullakët ku mbahet buka e shenjtë e kungimit në kishën ortodokse. Dhisku i shenjtë. Buka e meshës mbi dhisk. Prifti mbart dhiskun dhe kupën e shenjtë.
3. fig., vjet. Ndihmë që mblidhej për dikë që mbetej keq.
4. Disk.
✱Sin.: tabaka, disk, sini.
HIDROKSÍD,~I m. sh. ~E, ~ET Substancë që formohet nga bashkëveprimi kimik i oksidit të një metali me ujin; çdo komponim kimik inorganik që përmban anionin (-OH). Hidroksidi i aluminit (i kaliumit, i natriumit, i magnezit, i kalciumit, i hekurit, i zinkut). Hidroksidet e metaleve.
LEUCÍT,~I m. Mineral silikat i aluminit dhe i kaliumit, me prejardhje vullkanore, i rëndësishëm për përftimin e aluminit metalor.
MÍK/Ë,~A f., min. Mineral i përbërë nga silikati i aluminit, që gjendet zakonisht nëpër shkëmbinj vullkanikë në trajtë petësh e leskrash të tejdukshme dhe me shkëlqim si të qelqit, shkrin me vështirësi e përdoret si veçues në pajisjet elektrike, për furra etj. Fletë mike. Xham prej mike. Shkëlqen si mikë.
SHAP,~II m. vet. nj., kim. Kripë minerale (sulfati i dyfishtë i aluminit e i kaliumit) me shije të athët; gur i bardhë që përbëhet prej kristalesh të kësaj kripe minerale dhe që përdoret për të bërë të qëndrueshme ngjyrat e pëlhurave, për të regjur lëkurët, për të ndaluar gjakun kur pritemi pak etj.; gur gjaku, stipës. I hodhi pak shap bojës. Punonte në një minierë shapi. E fërkoi dorën e prerë me shap, por i dogji shumë.
♦ E hëngri shapin për *sheqer (dikush). Ndaj shapin nga sheqeri. 1. Veçoj të padobishmen nga e dobishmja; dalloj të keqen nga e mira a të drejtën nga e padrejta; ndaj egjrën nga gruri; ndaj bykun nga gruri (nga kokrrat). 2. Sqaroj një çështje që s’është e kthjellët, duke dalluar atë që është e vërtetë nga ajo që s’është e vërtetë; ndaj egjrën nga gruri; ndaj grurin nga egjra; ndaj bykun nga gruri (nga kokrrat); ndaj dhentë nga dhitë.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë