Fjalë që fillojnë me...
Fjalë me të njëjtat parashtesa ose tema fjalëformuese.
Mëso si ta përdorësh
<<< Kthehu te kërkimi kryesor në fjalor
BÁTH/Ë,~A f. sh. ~Ë, ~ËT 1. bot. (lat. Vicia faba; Faba vulgaris) Bimë barishtore njëvjeçare me gjethe pak të trasha, me lule të bardha në manushaqe e me një pikë të errët në petla, e cila mbillet për të pasuruar tokën me azot dhe për bishtajat e kokrrat; bishtajat dhe kokrrat e kësaj bime që përdoren për ushqim; grashinë. Bathë kokërrvogël. Bathë të njoma (të thata). Ndryshku i bathës. Gjellë me bathë. Miell bathe. Mbjell bathë. Sot pështyn bathën e nesër lëpin fuçkën (arb.). (fj. u.). Siç duken bathët e priftit, as mot s’kemi pashkë. (folk.).
2. bot. Pjesë e parë e emërtimeve të pathjeshta për disa lloje të kësaj bime. Bathë deti (lat. Ceratonia siliqua) çiçibanoz. Bathë e egër (lat. Narcisus pseudonarcissus) bimë barishtore njëvjeçare e egër, e helmët, me gjethe pak të trasha, me lule të bardha në manushaqe me një pikë të errët në petla, që rritet zakonisht në vende malore dhe bën bishtaja të mbushura me kokrra; brukth.
3. Fasule. Bathë qorre. Tërë jetën ka ngrënë bathë ka mbetur shumë i varfër.
♦ Bathë, bathë po një kokërr (një koqe) (dikush) iron. të njëjtën gjë po thotë dikush, sa herë po atë gjë përsërit, është ngulur te po ajo kërkesë, ankesë etj.; i bie një (po atij) avazi; i bie jongarit (në një tel); i bie fyellit në një brimë; i bie po atij teli. Jo bathë, po fasule shih mish me presh e presh me mish. Një bathë e një kokërr shih buka e një mielli. Bathë e mbirë në udhë njeri i vetëm e pa asnjë përkujdesje, njeri pa prindër, pa vëllezër e pa motra, njeri pa njeri; jetim që nuk ka askënd për t’u përkujdesur. Bathë ka ngrënë e bathë mollois (bathë ka parë e bathë tregon) (dikush) mospërf. ka pak përvojë nga jeta, aq di e aq thotë; nuk është njeri i shëtitur. Bathë shtatëjavëshe mospërf. 1. Njeri ende i ri; dikush jo shumë i vjetër. 2. Njeri i papjekur, kalama, fëmijë. Siç duken (siç tregojnë) bathët... me sa duket..., siç tregojnë shenjat... (Janë) bathë të një gëzhoje tall. janë pothuajse njëlloj, janë shumë të ngjashëm me njëri-tjetrin, i përshtaten njëri-tjetrit (zakonisht për keq); pjekin bukë në një çerep; janë të një sahani keq. Janë bathët të numëruara është e shtrënguar ekonomia e shtëpisë; janë të kufizuara mundësitë, s’ka shumë të ardhura. I ka bathët *të mbara (dikush). I ndaj bathët e nxjerr të vërtetën në shesh; e them diçka ashtu siç është; them se kush ka të drejtë e kush jo; i vë pikë (diçkaje) libr. U ngopa me bathë u mërzita nga një gjë e përsëritur dhe bajate, po ajo gjë çdo ditë. Shtie me bathë (dikush) tall. shkon me hamendje, i merr me mend gjërat; hedh fall. Më ziejnë bathët kam shumë shqetësime e telashe sa nuk di ç’të bëj, s’di nga t’ia mbaj; më zien (më mizëron) koka; më buçet koka; më vjen (më sillet) festja (takija) vërdallë.
PLÁK/Ë,~A f. sh. ~A, ~AT 1. Grua e vjetër në moshë. Plakë e mençur. Plakë e fortë. Plakat dhe nuset. Na ishte njëherë një plak dhe një plakë... (kr. pop.). Bar plakash (bot.) lulevjeshtë. Plaku në Stamboll, plaka mollois këtej. (fj. u.). U dogj plaka prej kungullit dhe u fryn lozeve. (fj. u.).
2. bised. Grua në moshë të madhe, që është kryetare familjeje etj. Plaka e shtëpisë. U kthye plaka. Si ta quajnë plakën?
3. zakon. sh., etnogr. Tri ditë të ftohta në fund të marsit a në fillim të prillit, që lidhen me një përfytyrim popullor për një plakë, e cila, duke kujtuar se kishte ikur dimri, shau marsin dhe për këtë ai e ngriu në vend; shkundadimër, plakat e marsit. Ikën plakat.
♦ E bën plakën *nuse (dikush). E di (e njoh, e kam) si plaka furkën (diçka) e di shumë mirë, e njoh me hollësi, e kam shumë të lehtë ta bëj diçka, mund ta bëj a ta përdor pa ndonjë vështirësi; e kam bukë me djathë; (e di) në majë të gishtave; (e njoh) në thumb e në potkua. Si plaka në mulli tall. shumë mirë, me gjithë të mirat, rehat; pulë në grurë (në thekër, në mulli).
✱Sin.: kryefamiljare, plakamane, plakarece, plakarushe, plakaruqe, plakoshe, plakuce.
© Akademia e Shkencave e Shqipërisë, 2026 —
Të gjitha të drejtat janë të rezervuara. Çdo riprodhim, i pjesshëm ose i plotë i veprës, qoftë në format elektronik e qoftë në letër, në kundërshtim me ligjin nr. 36/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 37/2022, datë 14.4.2022): "Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to", do të ndiqet ligjërisht.
www.akad.gov.al
Adresa: Sheshi "Fan Noli", Tiranë